Γενικά Θέματα

Πολλές φορές άνθρωποι έρχονται στα εργαστήρια του Νοσοκομείου, με ένα παραπεμπτικό που περιέχει εντολές εργαστηριακού – μικροβιολογικού ελέγχου. Πάρα πολλές φορές οι εξετάσεις δεν μπορεί να γίνουν γιατί λείπει η κατάλληλη προετοιμασία (δίαιτα, ωράριο) που προηγείται στις περισσότερες μικροβιολογικές εξετάσεις.

Ο παρακάτω πίνακας παρέχει τέτοιες πληροφορίες που αποσκοπούν στην ενημέρωση του ατόμου που θα εξετάσει το αίμα του ή άλλα βιολογικά υγρά (ούρα, σπέρμα) – προσδιορισμός ορμονών.

ΑΠΟΛΙΠΡΩΤΕΪΝΕΣ : Πρωτεΐνες οι οποίες βρίσκονται στο εξωτερικό περίβλημα των πρωτεϊνών. Διακρίνονται στις APOAI – APOAII – APOAIV. Λειτουργίες APOAII και APOAIV δεν είναι πλήρως κατανοητές. Οι απολιπρωτεΐνες είναι απαραίτητες για την μεταφορά λιποπρωτεϊνών και τον μεταβολισμό τους. Η λιποπρωτεΐνη ΑΙ αποτελεί την κύρια πρωτεΐνη των λιποπρωτεϊνών υψηλής πυκνότητας (HDL) και απολιπρωτεΐνη Β είναι το κύριο συστατικό των λιποπρωτεϊνών χαμηλής πυκνότητας (VLDL-LDL). Οι APOB-A1 σχετίζονται με την βαρύτητα και βαθμό αθηροσκλήρηνσης και στένωσης των στεφανιαίων αγγείων.

Για τον περιορισμό της προηγείται νηστεία 12 ωρών

πριν από την αιμοληψία

ΑΜΜΩΝΙΑ : Παράγεται κυρίως στο έντερο από τη δράση μικροβίων στα μεταβολικά προϊόντα των πρωτεϊνών του οργανισμού. Ουσία τοξική για το Κ.Ν.Σ. του ανθρώπου. Σε ηπατοπάθειες – σε αιμορραγίες του γαστρεντερικού συστήματος αυξάνει η αμμωνία λόγω μεταβολισμού των πρωτεϊνών του αίματος από μικρόβια εντέρου. Η μη ρύθμιση της αμμωνίας προκαλεί εγκεφαλοπάθεια.

Προσδιορισμός εντός 20΄ από αιμοληψία

Και φυγοκέντριση σε ψυχόμενη φυγόκεντρο

ΓΛΥΚΑΓΟΝΗ : Ορμόνη (πρωτεΐνη που αποτελείται από 2 αμινοξέα) που παράγεται από τα Α κύτταρα του παγκρέατος, συμμετέχει στην ρύθμιση του σακχάρου αίματος με ρόλο αντίθετο της ινσουλίνης (υπεργλυκαιμική δράση). Πρωτεϊνούχα γεύματα και χαμηλές συγκεντρώσεις ινσουλίνης στο πλάσμα διεγείρουν την έκκριση γλυκαγόνης.

Νηστεία προηγείται 12 ωρών πριν από την αιμοληψία

Χρήσιμες Οδηγίες

Οι πληροφορίες που ακολουθούν αναφέρονται στις πιο κοινές εξετάσεις ενός εργαστηριακού ελέγχου.

Για τις Βιοχημικές εξετάσεις

ΑΘΗΡΩΜΑΤΙΚΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ: Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΑΜΜΩΝΙΑ: Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΑΠΟΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ: Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΑΣΒΕΣΤΙΟ ΟΛΙΚΟ (Ca): Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΓΑΛΑΚΤΙΚΟ ΟΞΥ (LAC): Νηστεία για 2 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΓΛΥΚΑΓΟΝΗ (GLYCA): Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΓΛΥΚΟΖΗ (GLU): Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται οποιαδήποτε ώρα της ημέρας.

ΓΛΥΚΟΖΥΛΙΩΜΕΝΗ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗ (ΗbAlc): Επηρεάζεται από την λήψη ασπιρίνης.

ΚΡΕΑΤΙΝΙΝΗ: Νηστεία για 2 ώρες πριν την αιμοληψία.

++ΟΜΟΚΥΣΤΕΙΝΗ: Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΣΙΔΗΡΟΣ (Fe): Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΤΡΑΝΣΑΜΙΝΑΣΕΣ (SGOT & SGPT): Ο εξεταζόμενος πρέπει να είναι νηστικός πριν την αιμοληψία.

ΤΡΙΓΛΥΚΕΡΙΔΙΑ (TG): Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία. Απαγορεύεται η χρήση αλκοολούχων ποτών για 72 ώρες.

ΦΕΡΡΙΤΙΝΗ: Νηστεία για 2 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΦΡΟΥΚΤΟΖΑΜΙΝΗ: Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΦΥΛΛΙΚΟ ΟΞΥ: Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία. 

ΦΩΣΦΟΛΙΠΙΔΙΑ: Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΧΑΛΚΟΣ (Cu): Πριν την αιμοληψία δεν επιτρέπεται η χρήση αντιεπιληπτικών και οιστρογόνων όσων βρίσκονται υπό θεραπεία. Η αιμοληψία πρέπει να γίνεται το πρωί (6-9 π.μ).

ΧΟΛΕΡΥΘΡΙΝΗ ΟΛΙΚΗ (T-Bil): Νηστεία για 2 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗ ΟΛΙΚΗ (T-CHO), HDL, LDL, VLDL: Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία..

ΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΘΡΟΜΒΙΝΗΣ (ΡΤ), ΜΕΡΙΚΗΣ (ΑΡΤΤ), (ΡΤΤ): Νηστεία για 2 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΨΕΥΔΑΡΓΥΡΟΣ (Zn): Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΨΕΥΔΟΧΟΛΙΝΕΣΤΕΡΑΣΗ (CHE): Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία.

++ΟΥΡΙΑ: Δείκτης σπειραματικής λειτουργίας των νεφρών. Κύριο προϊόν του κατεβολισμού πρωτεϊνών. Ποσοστό 90% αποβάλλεται κάθε μέρα από τους νεφρούς, 10% από δέρμα – γαστρεντερικό σωλήνα. Συνδυάζεται η μέτρηση αυτής με παράλληλη μέτρηση κρεατινίνης. Η μέτρηση της ουρίας των ούρων (Φ.Τ. 30γρ/ημερησίως) χρησιμοποιείται πολλές φορές και αυτό διότι η ουρία αίματος επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες (αναιμία – αφίδρωση).

ΟΥΡΙΚΟ ΟΞΥ: Κύριο προϊόν του καταβολισμού των πυρήνων. 70% αποβάλλεται από νεφρά, υπόλοιπο από το έντερο. Νηστεία 8 ωρών πριν από την αιμοληψία. Αποφυγή λιπαρών φαγητών για 12 ώρες πριν.

Για τις Ορμονολογικές εξετάσεις

ΑΔΡΕΝΑΛΙΝΗ ΠΛΑΣΜΑΤΟΣ: Νηστεία και απαγόρευση του καπνίσματος για 4 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΑΛΔΟΣΤΕΡΟΝΗ: Δεν ενδείκνυται η λήψη διουρητικών, οιστρογόνων και αντιυπερτασικών σε διάστημα 15-35 ημερών πριν την αιμοληψία.

ΑΝΤΙΔΙΟΥΡΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ (ADH): Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ (GH): Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία.

ΓΑΣΤΡΙΝΗ: Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.

Δ4 ΑΝΔΡΟΣΤΕΝΔΙΟΝΗ (Δ4Α): Η αιμοληψία πρέπει να γίνεται το πρωί (6-9 π.μ) και τις πρώτες 5 ή τις τελευταίες 15 μέρες του κύκλου.

ΘΥΡΟΞΙΝΗ (Τ4) & ΕΛΕΥΘΕΡΗ (FT4): Νηστεία πριν την αιμοληψία.

ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ (INS): Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΚΑΛΣΙΤΟΝΙΝΗ (CT)
: Νηστεία για 8 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΠΑΡΑΘΟΡΜΟΝΗ (ΡΤΗ): Νηστεία για 12 ώρες πριν την αιμοληψία. Η αιμοληψία πραγματοποιείται πρωινές ώρες.

ΠΡΟΛΑΚΤΙΝΗ (PRL): Η αιμοληψία πρέπει να γίνεται το πρωί (6-9 π.μ) και ο εξεταζόμενος να έχει ξυπνήσει τουλάχιστον 2 ώρες πριν.

ΡΕΝΙΝΗ: Δεν ενδείκνυται η λήψη καφεΐνης, διουρητικών, οιστρογόνων και αντιυπερτασικών μία ημέρα πριν την αιμοληψία.

ΦΛΟΙΟΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΟΤΡΟΠΟΣ ΟΡΜΟΝΗ (ACTH): Η αιμοληψία πρέπει να γίνεται το πρωί (6-9 π.μ)

Για τις Ουρολογικές εξετάσεις

17 OHCS: Δεν ενδείκνυται η λήψη αντιβιοτικών.

VMA 24ΩΡΟΥ
: Δεν ενδείκνυται η λήψη των ακολούθων για διάστημα 14 ημερών πριν την εξέταση: Ξηροί καρποί, Εσπεριδοειδή & Μπανάνες και όλα τα προϊόντα που περιέχουν καφεΐνη.

AΔΡΕΝΑΛΙΝΗ 24ΩΡΟΥ
: Δεν ενδείκνυται η λήψη των ακολούθων για διάστημα 14 ημερών πριν την εξέταση: Ασπιρίνης, Βιταμίνης Β, Διαμίνης, Καφεΐνη, Ντοπαμίνης.

ΑΛΔΟΣΤΕΡΟΝΗ 24ΩΡΟΥ
: Δεν ενδείκνυται η λήψη διουρητικών, οιστρογόνων και αντιυπερτασικών σε διάστημα 15-35 ημερών.

ΑΣΒΕΣΤΙΟ 2ΩΡΟΥ
: Συστήνεται η λήψη γαλακτοκομικών προϊόντων την προηγούμενη ημέρα της λήψης του δείγματος. Για 3 ημέρες τουλάχιστον πριν από την ημέρα συλλογής δεν ενδείκνυται η λήψη ασβεστίου και ορμονών που αφορούν την οστεοπόρωση.

ΓΕΝΙΚΗ ΚΑΙ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΟΥΡΩΝ
: Απαιτείται πολύ καλή καθαριότητα των γεννητικών οργάνων. Κατόπιν συλλέξτε ούρα (πρωϊνα κατά προτίμηση) από το μέσο της ούρησης στο ειδικό αποστειρωμένο δοχείο που μπορείτε να προμηθευτείτε από το φαρμακείο. Το δείγμα πρέπει να παραδοθεί στο εργαστήριο το αργότερο μια ώρα μετά τη λήψη.

ΚΑΤΕΧΟΛΑΜΙΝΕΣ 24ΩΡΟΥ: Δεν ενδείκνυται η λήψη των ακολούθων για διάστημα 3 ημερών πριν την εξέταση: Υπερτασικά σκευάσματα, Κάπνισμα, Αλκοολούχα ποτά & Ξηροί καρποί, Γλυκίσματα, Τυροκομικά προϊόντα, Εσπεριδοειδή & Μπανάνες, Αναψυκτικά και όλα τα προϊόντα που περιέχουν καφεΐνη.

ΚΟΡΤΙΖΟΛΗ 24ΩΡΟΥ: Δεν ενδείκνυται η λήψη αντιβιοτικών για 2 ημέρες τουλάχιστον πριν από την ημέρα συλλογής.

ΜΕΤΑΝΕΦΡΙΝΕΣ 24ΩΡΟΥ: Δεν ενδείκνυται η λήψη των ακολούθων για διάστημα 48 ωρών πριν την εξέταση: Αντιβιοτικών, Ασπιρίνης, Βιταμίνης Β, Διαμίνης, Καφεΐνη, Ντοπαμίνης. Το δείγμα πρέπει να παραδοθεί στο εργαστήριο το αργότερο μια ώρα μετά τη λήψη.

ΟΥΡΑ 24ΩΡΟΥ: Όλες οι ούρησεις μέχρι και την 1η ούρηση της δεύτερης ημέρας συλλέγονται στο ειδικό αποστειρωμένο δοχείο που μπορείτε να προμηθευτείτε από το φαρμακείο, χωρίς να παραληφθεί καμμία. Προσοχή: Η πρώτη πρωινή ούρηση της πρώτης ημέρας δεν συλλέγεται. Απαιτείται νηστεία από το προηγούμενο βράδυ. Απαραίτητη η πόση νερού πριν την κατάκλιση (1-2 ποτήρια).

Για το Σπερμοδιάγραμμα

Η συλλογή του δείγματος γίνεται μετά από αποχή 1-3 ημερών με αυνανισμό χρησιμοποιώντας πλαστικό δοχείο (ουροσυλλέκτη) με ευρύ στόμιο (συλλέγεται όλο το υλικό). Εναλλακτικά η συλλογή μπορεί να γίνει μετά από σεξουαλική επαφή με τη χρήση ειδικών προφυλακτικών. Τα κοινά προφυλακτικά πρέπει να αποφεύγονται, όπως και η διακεκομμένη συνουσία λόγω πιθανότητας απώλειας του πρώτου τμήματος του σπέρματος.

Το δείγμα πρέπει να φθάσει στο εργαστήριο εντός 45 λεπτών από την συλλογή. Αποφυγή ακραίων τιμών θερμοκρασίας (κάτω των 10c και άνω των 30c) κατά την μεταφορά στο εργαστήριο.

Για την αρχική εκτίμηση απαιτούνται τουλάχιστον 2 δείγματα που λαμβάνονται σε διάστημα όχι μικρότερο των 7 ημερών και όχι μεγαλύτερο των 3 μηνών (οδηγία Π.Ο.Υ).

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref.: - Βιοχημ. – Σπανός

  • Βικιπαιδεια

Ø  Chloropromazine

Ø  Hydralazine

Ø  Isoniazid

Ø  Methyl-Dopa

Ø  Procainamide

Ø  Quinidine

Βέβαιη συμμετοχή στην πρόκληση (Ε.Λ.)

Ø  b-blockers

Ø  Captopril

Ø  Carbamazepine

Ø  Cimetidine

Ø  Ethosuximide

Ø  Levodopa

Ø  Lithium

Ø  Methimazole

Ø  Nitrofurantoin

Ø  Penicillamine

Ø  Phenytoin

Ø  Propylthiouracil

Ø  Sulfasalazine

Ø  Sulfonamides

Ø  Thimethadione

Πιθανή συμμετοχή


Ø  Allopurinol

Ø  Chlorthalidone

Ø  Gold salts

Ø  Griseofulvin

Ø  Methylsergide

Ø  Oral Contraceptives

Ø  Penicillin

Ø  Phenylbutazone

Ø  Reserpine

Ø  Streptomycin

Ø  Tetracyclines

Αβέβαιη συμμετοχή

Οι διαφορές που υφίστανται μεταξύ Συστηματικού Ερυθηματώδους Λύκου και του Λύκου που προκαλείται από χορήγηση φαρμάκων είναι οι εξής :

  1. Στον “Λύκο εκ φαρμάκων” και α δύο φύλα προσβάλλονται κατά το ίδιο ποσοστό.
  2. Προσβολή Κ.Ν.Σ. και Νεφρών δεν εμφανίζεται στο φαρμακευτικό Λύκο.
  3. Μείωση του συμπληρώματος και αντισώματα προς DNA δεν υπάρχουν.
  4. Τα κλινικοεργαστηριακά ευρήματα, επανέρχονται στο φυσιολογικά επίπεδα μετά την διακοπή του φαρμάκου που ενοχοποιείται.

Ø  RR = Relative Risk.

Ø  p+ = αριθμός ασθενών που εμφανίζουν το ειδικό HLM αντιγόνο.

Ø  c- = αριθμός των ατόμων προς σύγκριση που δεν έχουν το ειδικό HLA αντιγόνο.

Ø  p- = αριθμός ασθενών που δεν έχουν ειδικό HLA αντιγόνο.

Ø  c+ = αριθμός controls που έχουν το ειδικό HLA αντιγόνο.

 

Το αιτιοπαθογενετικό αίτιο ή αιτία που προκαλούν τον ΛΥΚΟ ΕΚ ΦΑΡΜΑΚΩΝ παραμένουν αδιευκρίνιστα. Πιθανόν υπάρχει μια γενετική προδιάθεση όπως π.χ. στην περίπτωση της Hydralazine όπου προσδιορίζεται ΑΝΤΙΓΟΝΟ DR4 σε ποσοστό 5.6% (σχετικός κίνδυνος) relative risk που υπολογίζεται από τον τύπο RR =

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

ΣΥΝΕΝΖΥΜΟ Q10 Co-Enzyme 10 Co-Enzyme Q10

Το συνένζυμο Q10 γνωστό και σαν ubiquinone (που αποτελεί σύνθετη λέξη από την λέξη ubiquitous=πανταχού παρών και τη λέξη κινόνη.

Η «χημική σύσταση» είναι μία 1.4 – Βενζοκινόνη. Το γράμμα Q αναφέρεται στην χημική του ομάδα, ενώ ο αριθμός 10 αναφέρεται στον αριθμό των ισοπρεκλικών χημικών υποομάδων που περιέχονται στο μόριο της ουσίας.

Στις ubiquinones της φύσης το νούμερο αυτό κυμαίνεται από 6-10.

Αυτή η ομάδα των λιποδιαλυτών ουσιών, οι οποίες μοιάζουν με Βιταμίνες, λειτουργικά βρίσκεται σε όλα τα ευκαρυωτικά κύτταρα, κυρίως στα μιτοχόνδρια αυτών.

ΜΙΤΟΧΟΝΔΡΙΑ ΚΥΤΤΑΡΩΝ : Εργοστάσια παραγωγής ενέργειας κυττάρων. Λαμβάνουν τα μακροθρεπτικά συστατικά και τα μετατρέπουν σε αξιοποιήσιμες μορφές ενέργειας. Μέσα στα μιτοχόνδρια το σ.Q10 προστατεύει τις πρωτεΐνες των μεμβρανών και DNA των μιτοχονδρίων από την πρωτεϊνική οξείδωση που συνοδεύονται από την οξείδωση λιπαρών οξέων.

Αποτελεί κύριο παράγοντα μεταφοράς αλυσίδων ηλεκτρονίων και συμμετοχή ενεργή στην αερόβια αναπνοή των κυττάρων η οποία παράγει ενέργεια υπό μορφής ΑΤΡ.

Ποσοστό 95% του ανθρώπινου οργανισμού προσπορίζεται ενέργεια κατά τον τρόπο αυτόν.

Όργανα με τις περισσότερες ενεργειακές ανάγκες αποτελούν η καρδιά, ήπαρ, νεφρά, πάγκρεας, που εμφανίζουν και τις μεγαλύτερες συγκεντρώσεις CoQ10.

Επίσης, το CoQ10 διαθέτει σαφείς αντιοξειδωτικές ιδιότητες.

Το συνένζυμο Q10 δεν θεωρείται από το F.D.A. (Food Drug Administration) φάρμακο αλλά συμπλήρωμα διατροφής.

Η ουσία βρίσκεται σε μικρά ποσά στο κρέας, ψάρι, δημητριακά.

Η έλλειψη CoQ10 στον ανθρώπινο οργανισμό προέρχεται από 2 αίτια:

α) μειωμένη βιοσύνθεση

β) αυξημένη χρήση από τον οργανισμό.

Η μειωμένη βιοσύνθεση απαντάται συχνά.

Η μεταβολική αυτή διεργασία χρειάζεται την παρουσία και συνεργασία 12 γονιδίων τουλάχιστον.

Μεταλλάξεις των γονιδίων αυτών προκαλούν ανεπάρκεια του συνενζύμου.

Τα επίπεδα του CoQ10 επηρεάζονται και από άλλα αίτια γενετικής φύσης (όπως μεταλλάξεις των μιτοχονδριακών DNA, ETFDH, APIX, FXN, BRAF γονιδίων που δεν έχουν σχέση με τις λειτουργίες βιοσύνθεσης του CoQ10).

Η βιοσύνθεση του Q10 περιλαμβάνει 3 στάδια :

  1. Δημιουργία δομής της (Βενζοκινόνης – benzoquinone) (με συμμετοχή Τυροσίνης ή φαινυλαλανίνης).
  2. Δημιουργία της πλευρικής 1000 ισοπρενίκης αλυσίδας (συμμετοχή acetyl-CoA).
  3. Συνένωση/συμπύκνωση των 2 παραπάνω ουσιών.

Οι 1-2 αντιδράσεις γίνονται στα μιτοχόνδρια των κυττάρων, στο ενδοπλασματικό δίκτυο, υπεροξυσώματα.

Υπεροξύσωμα : Κατηγορία κυστιδίων, τα οποία περιέχουν ποικιλία ενζύμων. Υπάρχουν στα περισσότερα κύτταρα του ανθρώπινου οργανισμού. Βρίσκονται σε μεγάλη συγκέντρωση στο ήπαρ.

Το ένζυμο HMG-CoA αναγωγιάση, αποτελεί κύριο στόχο στον μεταβολισμό της χοληστερόλης και αποτελεί τον θεραπευτικό στόχο των στατίνων (βλέπε σχήμα).

                   
     
 
     
   
     
 
 
     

Η ενέργεια των στατίνων είναι εμφανής στο μεταβολισμό και σχηματισμό της χοληστερόλης και του CoQ10 που προέρχονται από το mevalonate.

Η μειωμένη παραγωγή του CoQ10 πιθανών να συνδέεται με την εμφάνιση της μυοπάθειας και ραβδομυόλυσης που παρατηρείται κατά την λήψη των στατίνων.

Το CoQ10 είναι χημικά σκόνη αδιάλυτη στο νερό.

Η απορρόφηση του CoQ10 είναι όμοια με εκείνη των λιπιδίων.

Η απορρόφηση λαμβάνει χώρα στο λεπτό έντερο με βοήθεια ενζύμων του παγκρέατος και χολής που προωθούν την γαλακτοποίηση και σχηματισμό μυκηλίων που είναι απαραίτητη διεργασία για λιποφιλικές ουσίες και την απορρόφησή τους.

Η λήψη τροφής (και η παρουσία λιπών) προάγει την έκκριση χολικών οξέων και αλάτων ευνοώντας έτσι την απορρόφηση ου CoQ10.

Τα ποσά CoQ10 στο πλάσμα είναι μεγαλύτερα στην παρουσία τροφών από την κατάσταση της νηστείας.

Πειραματικά δεδομένα αποδεικνύουν ότι η μεγαλύτερη ποσότητα CoQ10 βρίσκεται στο πλάσμα 2-6 ώρες μετά την χορήγηση του από το στόμα.

Το CoQ10 μεταβολίζεται σε όλους τους ιστούς του σώματος και η απέκκρισή του γίνεται από την χολή και κόπρανα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις ένα δεύτερο κύμα αύξησης του CoQ10 εμφανίζεται 24 ώρες μετά την λήψη, εύρημα που ερμηνεύεται στον ανακύκλωση της εντεροηπατικής κυκλοφορίας και την ανακατανομή του CoQ10 από το ήπαρ προς την κυκλοφορία.

Η παρασκευή γαλακτώδους μορφής CoQ10 διευκολύνει την απορρόφηση του φαρμάκου.

  • ΑΛΛΗΛΟΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ CoQ10 ΜΕ ΦΑΡΜΑΚΑ
    1. Αναστέλλει φαρμακευτικές ενέργειες θεοφυλλίνης.
    2. Αναστέλλει φαρμακευτικές ενέργειες αντιπηκτικών (κίνδυνος αιμορραγίας).
  • ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ
    • Από το Γ.Ε.Σ. (άλγη άνω κοιλίας – ναυτία – απώλεια όρεξης – διάρροια – πονοκέφαλοι – εξανθήματα – ίλιγγος – φωτοευαισθησία – ευερεθιστικότητα.
    • Το CoQ10 δεν χορηγείται στην εγκυμοσύνη και θηλασμό.
  • ΜΕΤΡΗΣΗ

Το CoQ10 μπορεί να μετρηθεί στο πλάσμα αίματος και οι τιμές εκφράζουν την διαιτητική πρόσληψη παρά την κατάσταση των ιστών.

Ειδικά οργανωμένα κέντρα μετράνε το CoQ10 σε καλλιέργεια ινοβλαστών δέρματος, σε βιοψίες μυών, καλλιέργειες μονοπύρηνων αίματος.

Γενικά οι δόσεις χορήγησης CoQ10 είναι 100-200mgr.

ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ CoQ10 ΣΕ ΔΙΑΦΟΡΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

Το Q10 έχει χορηγηθεί σε :

  1. Καρδιακά προβλήματα

Έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνει τα συμπτώματα της συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας. Επίσης θεωρείται ότι δρα στην μείωση της πίεσης αίματος. Επίσης θεωρείται ότι ωφελεί σημαντικά στις μετά από επεμβάσεις καρδιακού by-pass και μετά από χειρουργεία βαλβίδων καρδιάς. Μετααναλύσεις του 2017 κατέδειξαν ότι η λήψη 30-100mg/dL CoQ10 έχει σαν αποτέλεσμα χαμηλότερη θνητότητα στις ομάδες των ασθενών αυτών.

  1. Νόσος Parkinson

Μεγάλες δόσεις CoQ10 θεωρείται ότι «ωφελούν» τα άτομα στην αρχική φάση της νόσου.

  1. Μυοπάθεια από λήψη στατίνων

Λήψη CoQ10 Βελτιώνει την αδυναμία των μυών που εμφανίζεται μετά από λήψη στατίνων.

  1. Ημικρανίες

Θεωρείται ότι η χορήγηση CoQ10 μειώνει την συχνότητα των ημικρανιών.

  1. Νεοπλασίες

Θεωρείται ότι το CoQ10 δεν χορηγείται στις νεοπλασίες και στη θεραπεία αυτών.

  1. Ονδοντριακά προβλήματα

Ασαφείς ενδείξεις που αφορούν τις περιπτώσεις περιοδοντίτιδας.

  1. Παθήσεις μυϊκού συστήματος
  2. Νόσηση από H.I.V. (έχει παρατηρηθεί ότι εμφανίζονται χαμηλές τιμές Q10 στη νόσο).

Το συνένζυμο Q10 (CoQ10) είναι μία λιποδιάλυτη ουσία που βρίσκεται σε όλα σχεδόν τα κύτταρα του ανθρώπινου οργανισμού αλλά και σε κρέατα, θαλασσινά (εξωγενείς πηγές).

Η δράση του (παραγωγή ενέργειας – αντιοξειδωτικά) ομοιάζει με τις δράσεις των Βιταμινών, λαμβάνοντας ενεργό μέρος στις χημικές, μεταβολικές λειτουργίες των κυττάρων.

Το Q10 θεωρείται σαν συμπλήρωμα διατροφής και έχει χορηγηθεί σε διάφορα νοσήματα.

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref. : - Βικιπαίδεια

  • Vit. Sup. Cent.
  • Mayo Clin.
  • Taber’s λεξικό

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΧΡΟΝΙΑΣ ΚΟΠΩΣΗΣ (ΣΧΚ)

ή ΜΕΤΑ-ΙΟΓΕΝΕΣ

ή ΜΕΤΑ-ΜΟΛΥΣΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΚΟΠΩΣΗΣ

ή ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΟΠΩΣΗΣ ΚΑΙ ΕΛΛΕΙΨΗΣ ΥΠΟΜΟΝΗΣ

Το σύνδρομο εκτιμάται ότι επηρεάζει 15-30 εκατομμύρια ανθρώπους σε παγκόσμιο επίπεδο.

Εμφανίζεται σε μεγαλύτερο ποσοστό σε γυναίκες, λιγότερο συχνά σε παιδιά και εφήβους αναλογία 3-111/100.000 πληθυσμού ηλικίας 12-17 ετών (κυρίως κορίτσια σε αναλογία 4:1).

Συμπτωματολογία ΣΧΚ εμφανίζουν 7 άτομα/3.000 για πληθυσμό 100.000 ενηλίκων.

Στατιστικά χωρών : Στην Αμερική 1.000.000 ανέρχονται τα άτομα με ΣΧΚ.

Στην Αγγλία ¼ εκατομμυρίου ατόμων εμφανίζουν ΣΧΚ.

Το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης υπάγεται σε μία μεγάλη ομάδα κλινικών νόσων που χαρακτηρίζεται από έκδηλη κόπωση συνεχή ή διαλείπουσα για διάστημα τουλάχιστον 6 μηνών η οποία δεν προκαλείται από σωματική άσκηση, δεν βελτιώνεται με την ανάπαυση του ατόμου ΔΕΝ ΠΡΟΚΑΛΕΙΤΑΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΡΡΟΙΑ ΑΛΛΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ.

Ονοματολογία του ΣΧΚ εμφανίζει μεγάλη γκάμα στις διάφορες χώρες, όπως:

  • Καλοήθης μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα.
  • Χρόνια κόπωση εκ δυσλειτουργίας ανοσολογικού συστήματος.
  • Χρόνια λοιμώδης μονοπυρήνωση.
  • Μυαλγική εγκεφαλοπάθεια.
  • Σύνδρομο κόπωσης μετά από ιογενές προσβολές.

Οι πολλαπλές αυτές ονομασίες του ΣΧΚ αντανακλούν την αδυναμία ανεύρεσης ακριβής αιτιολογίας αυτού.

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΧΚ

Το έτος 1934 επιδημία έπληξε το Los Angeles Country Hospital (Νοσοκομείο Πολιτείας) σε ένα μεγάλο αριθμό γιατρών – νοσηλευτών.

Η διάγνωση τότε αναφέρεται σαν ΑΤΥΠΗ ΠΟΛΥΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑ.

Το έτος 1955 η ίδια επιδημία εμφανίστηκε στο Roal Free Hospital του Λονδίνου και η διάγνωση ήταν καλοήθης μυαλγική εγκεφαλομυελίτις (ΚΜΕ).

Το 1969 η ΚΜΕ κατετάγη στις ασθένειες του νευρικού συστήματος, από τον Διεθνές Κέντρο κατηγοριοποίησης των διαφόρων ασθενειών.

Το έτος 1987 η Διεθνής Ιατρική Βιβλιογραφία, περιγράφει νόσημα που μοιάζει με χρόνια ενεργό λοίμωξη σαν από τον ιό Ebstein-Barr «χρόνιο ιογενές σύνδρομο Ebstein-Barr».

ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η διαφορική διάγνωση έχει μεγάλη σημασία για το Σ.Χ.Κ. και τούτο διότι η διάγνωση του συνδρόμου θα γίνει μετά από τον αποκλεισμό αρκετών νοσημάτων τα οποία εμφανίζουν παρόμοια κλινική εικόνα, όπως:

  • Υποθυρεοειδισμός
  • Αναιμία
  • Σακχαρώδης Διαβήτης
  • Ψυχιατρικά νοσήματα.

Επίσης, η ινομυαλγία ή το σύνδρομο ινομυαλγίας εμφανίζει επίσης χαρακτηριστικά μυϊκά άλγη, διαταραχές ύπνου όπως και το σύνδρομο μετά προσβολή από νόσο Lyme.

Lyme νόσος : Lyme ονομάζεται από το όνομα της πόλης που εμφανίστηκε η νόσος. Η νόσος προκαλείται από την σπειροχαίτη Borrelia burgdorferi και μεταδίδεται μέσω των κροτώνων. Εμφανίζεται συχνότερα άνοιξη και καλοκαίρι, όταν οι κρότωνες των ελαφιών (γένους Ixodes), που αποτελούν τους φορείς της νόσου είναι περισσότερο δραστήριοι. Η αφαίρεση των κροτώνων από το δέρμα έγκαιρα (πρώτες 24-48 ώρες) μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης.

ΠΑΘΟΛΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΣΧΚ

Οι παθογενετικοί μηχανισμοί του ΣΧΚ παραμένουν άγνωστοι.

Έχουν ενοχοποιηθεί κατά καιρούς : α) το οξειδωτικό stress, β) η γενετική προδιάθεση, γ) οι λοιμώξεις από ιούς, δ) οι ανωμαλίες του άξονα Υποθαλάμου – υπόφυσης – επινεφριδίων, ε) η δυσλειτουργία ανοσοποιητικού συστήματος, ζ) όπως και ψυχολογικά και ψυχοκοινωνικά αίτια.

Οι οπαδοί αυτής της ψυχολογικής θεωρίας αναφέρουν τις θεωρίες του Freund και των συνεργατών του, οι οποίοι υποστήριζαν ότι πολλά αναφερόμενα συμπτώματα από τον άρρωστο, της κάθε νόσου μπορεί να παραχθούν από διεργασίες διαχωρισμού, ξεχωρίσματος (την εξώθηση από την συνείδησή μας επώδυνης μνήμης ή απώθηση) και να γίνει η αντικατάσταση τους από φυσικά συμπτώματα (π.χ. πόνος).

Η ωφέλεια του ασθενούς από την μετατροπή αυτή θα είναι η προστασία που παρέχεται από τον φυσικό πόνο! (ο πόνος έχει συνδεθεί ή συμβολίζει φυσικά συμπτώματα).

Η προστασία που παρέχεται από τον φυσιολογικό πόνο και το stress αναφέρεται σαν πρωτοπαθές «κέρδος» της σωματομόρφου ασθένειας.

Είναι πιθανόν να υφίσταται αθροιστική συμβολή όλων των αιτιών που έχουν προαναφερθεί (Λοιμώξεις – Ψυχολογικό υπόστρωμα – Ανοσολογικές διαταραχές).

Επίσης έκθεση παρατεταμένη σε τοξικούς παράγοντες του περιβάλλοντος) που συντελούν στην εκδήλωση του συνδρόμου χρόνιας κόπωσης.

Η ασάφεια αυτή διάγνωσης του συνδρόμου και προγραμματισμού του αρρώστου με ΣΧΚ, πρέπει να κάνει τον γιατρό πολύ προσεκτικό.

Η διάγνωση του ΣΧΚ δυσκολεύει ακόμα περισσότερο γιατί το σύνδρομο (ΣΧΚ), διότι ο ασθενής εμφανίζει συμπτώματα που πολλές φορές δεν συνδέονται με Ιατρική αλλά ούτε και με την κοινή λογική.

Έτσι, η λήψη οικογενειακού ή ατομικού αναμνηστικού αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο διάγνωσης στον θεράποντα γιατρό σε συνδυασμό με την κλινική εικόνα του αρρώστου.

 

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΟ Σ.Χ.Κ.

Τα συμπτώματα του ΣΧΚ αρχίζουν ξαφνικά σε συμπτωματολογία «γρίππης». Μπορεί να διαρκέσουν αυτά μήνες, όπως.

  • Αίσθημα κόπωσης πολύ μεγάλο
  • Απώλεια διανοητικής συγκέντρωσης
  • Ξηρότητα λαιμού
  • Διόγκωση λεμφαδένων – λαιμού, μασχάλης
  • Έντονοι μυϊκοί πόνοι – αρθραλγίες
  • Πονοκέφαλοι
  • Ανήσυχος ύπνος
  • Μεγάλη μυϊκή εξάντληση που διαρκεί 24 ώρες μετά φυσική η πνευματική προσπάθεια.

Άλλα συμπτώματα περιλαμβάνουν :

  1. Ευερέθιστο έντερο
  2. Νυκτερινοί ιδρώτες – ρίγη
  3. «Θολούρα» σκέψης
  4. Πόνοι στο στήθος
  5. Δυσκολία αναπνοής
  6. Χρόνιος βήχας
  7. Διαταραχές όρασης (φωτοευαισθησία – ξηρότητα οφθαλμών – πόνοι στα μάτια).
  8. Αλλεργίες σε τροφές – αλκοόλη – μυρωδιές – χημικές ουσίες – φάρμακα.
  9. Αδυναμία διατήρησης της όρθιας θέσης σώματος (ορθοστατική ανισορροπία – ταχυκαρδία – λιποθυμία).
  10. Ψυχολογικά προβλήματα (ευερεθιστικότητα, αγωνία, κατάθλιψη, πανικός).

ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΣΧΚ

  1. ΗΛΙΚΙΑ : Το σύνδρομο χρόνιας εμφανίζεται σε κάθε ηλικία, αλλά είναι συχνότερο στα 40-50 χρόνια.
  2. ΦΥΛΟ : Οι γυναίκες εμφανίζουν ΣΧΚ συχνότερα των ανδρών (έχει υποτεθεί ότι αυτή η συχνότητα είναι πλαστή και τούτο διότι η γυναίκες είναι περισσότερο πρόθυμες να αναφέρουν τα συμπτώματα του στο γιατρό).
  3. ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ : Άτομα συνήθως υπέρβαρα χωρίς άσκηση
  4. ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΦΟΡΤΙΣΕΙΣ : Stress εντείνουν ΣΧΚ.

ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΣΧΚ

  • Κατάθλιψη
  • Κοινωνικός αποκλεισμός
  • Αλλαγή περιορισμός τρόπου υφιστάμενης ζωής
  • Απουσία επαγγελματική.

ΣΥΝ- ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ

Τα άτομα που εμφανίζουν ΣΧΚ συνήθως έχουν και άλλες ασθένειες όπως → ινομυαλγία : εμφανίζεται συνήθως στην έναρξη του ΣΧΚ και στο δεύτερο έτος αυτού.

Πολλοί ερευνητές δεν διαφοροποιούν τα δύο νοσήματα.

Επίσης τα άτομα με ΣΧΚ αναφέρουν συμπτώματα ευερέθιστου εντέρου, άλγη κροταφογναθικής αρθρίτιδας, πονοκεφάλους, ημικρανίες, μυαλγίες, αρθραλγίες.

Πρέπει να σημειωθεί επίσης ότι τα άτομα με ΣΧΚ εμφανίζουν μεγάλες σε ένταση και διάρκεια μεταβολές ψυχικής διάθεσης συγκριτικά με τον υπόλοιπο πληθυσμό.

Επίσης το ΣΧΚ συνυπάρχει πολύ συχνά στις γυναίκες με ενδομητρίωση.

ΑΙΤΙΑ

Αν και οι ακριβείς διαγνωστικές κατευθύνσεις δεν υπάρχουν και τούτο διότι το ΣΧΚ πιστεύεται ότι εκδηλώνεται σε άτομα με γενετική προδιάθεση και με την επίδραση εξωγενών και ενδογενών παραγόντων, αναφέρονται ορισμένες τέτοιες αιτίες που προάγουν την εκδήλωση του συνδρόμου χρόνιας κόπωσης, όπως:

  • ΙΟΓΕΝΕΙΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

Μετά από λοίμωξη με ιούς όπως Ebstein-Barr, Ανθρώπινος Ερπητοϊός 6, Ιοί λευχαιμίας, ποντικών Lyme νόσος, Q Πυρετός, Parvovirus, HIV, ερυθρά, εμφανίζεται το ΣΧΚ.

  • ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Δεν έχει αποδειχτεί αν αυτή η δυσλειτουργικότητα του ανοσοποιητικού του συστήματος αποτελεί αίτιο εκδήλωσης του ΣΧΚ ή είναι «επιφαινόμενο».

  • ΜΗ ΚΑΛΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΕΚΚΡΙΣΗΣ ΟΡΜΟΝΩΝ

Έχει παρατηρηθεί ότι άτομα με ΣΧΚ εμφανίζουν ανωμαλίες των ορμονών υποθαλάμου – υπόφυσης – επινεφριδίων, χωρίς να έχουν αποδειχθεί αίτιο-παθολογικά αίτια για το ΣΧΚ.

Αξιοσημείωτο είναι οι γενικευμένες αλλεργικές αντιδράσεις (ποσοστό που αναφέρουν τα άτομα με ΣΧΚ φτάνουν στο 65%) όπως και οι δερματικές δοκιμασίες (εισπνεόμενα – τροφές) με ποσοστό 25% - 50% που εμφανίζουν τα άτομα με ΣΧΚ, συγκριτικά με τον υπόλοιπο πληθυσμό.

Οι συγγενείς των ατόμων με ΣΧΚ εμφανίζουν «Προδιάθεση» εμφάνισης του συνδρόμου. Το ΣΧΚ δεν είναι «κολλητικό» και η εμφάνισή του σε μέλη οικογενειών και συγγενών αποδίδεται πιθανώς στο ίδιο γενετικό υπόστρωμα.

ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΧΚ

  • Χαμηλές τιμές IgG
  • Μείωση πολλαπλασιασμού λεμφοκυττάρων
  • Χαμηλές τιμές γ-ιντερφερόνης σε απάντηση μιτογόνων
  • Χαμηλή ικανότητα κυτταροτοξικότητας των φυσικών φονικών κυττάρων
  • Μερικά άτομα με ΣΧΚ έχουν ανώμαλες IgG με παρουσία αυτοαντισωμάτων και άνοσων συμπλεγμάτων στο πλάσμα.

Επίσης έχουν αναφερθεί άλλοι μηχανισμοί που περιλαμβάνουν :

  • Νεύροενδοκρινολογικές ανωμαλίες
  • Ανώμαλες τιμές νευροδιαβιβαστών
  • Μειωμένη κυκλοφορία εγκεφάλου
  • Κακή θρέψη του ατόμου με ΣΧΚ.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η διάγνωση του ΣΧΚ αποτελεί πρόβλημα και τούτο διότι η νόσος «μιμείται» πολλές άλλες με ίδια συμπτώματα που εφιπεύουν και αλληλοκαλύπτονται μεταξύ τους.

Διαφορική διάγνωση πρέπει να γίνεται από :

α) ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΥΠΝΟΥ : Οι διαταραχές ύπνου συνοδεύονται από «σύνδρομο ανήσυχων ποδιών», υπνική άπνοια, αϋπνία.

β) ΚΟΠΩΣΗ : Εμφανίζεται κα σε περίπτωση αναιμίας, Σακχαρώδη Διαβήτη, υπολειτουργία θυρεοειδή αδένα (υποθυρεοειδισμός).

γ) ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ : Η κατάθλιψη, αγωνία, διπολική διαταραχή – σχιζοφρένεια συνδέονται από αίσθημα κόπωσης.

Η τελική διάγνωση στηρίζεται στη διάρκεια του ΣΧΚ (6 μήνες και πάνω) και σε συνδυασμό τουλάχιστον 4 από τα παρακάτω σημεία – συμπτώματα :

  • Απώλεια ικανότητας μνήμης – πνευματικής συγκέντρωσης
  • Ξηρότητα λαιμού
  • Διόγκωση λεμφαδένων λαιμού – μασχάλης
  • Ανεξήγητοι πόνοι μυών
  • Μεταναστευτικά άλγη από άρθρωση σε άρθρωση χωρίς να εμφανίζονται στοιχεία φλεγμονής
  • Έναρξη κεφαλαλγίας χωρίς προηγούμενο ιστορικό ή συμπτωματολογία
  • Ύπνος χωρίς ησυχία
  • Μεγάλου βαθμού κούραση διάρκειας 24 ωρών μετά από πνευματική ή φυσική άσκηση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΧΚ

  1. Αντικαταθλιπτικά φάρμακα

Πολύ συχνά το ΣΧΚ συνοδεύεται από κατάθλιψη. Η θεραπεία της κατάθλιψης αυτής βελτιώνει τα υποκειμενικά ευρήματα του ΣΧΚ. (Βελτίωση μυϊκών πόνων – καλύτερος ύπνος)

  1. Χάπια ύπνου – ανοσορυθμιστικά φάρμακα

Αποφυγή καφεΐνης, χρήση ειδικών χαπιών (ηρεμιστικά).

Πάντως η πιο αποτελεσματική θεραπεία του ΣΧΚ είναι ένας συνδυασμός ψυχολογικής ανάλυσης – υποστήριξης σε συνδυασμό με ελεγχόμενου βαθμού προγραμματισμένης σωματικής άσκησης.

Επίσης, η συνεργασία ασθενή και γιατρού που πρέπει να υπάρχει περιέχει συμβουλές, όπως :

α) ΑΠΟΦΥΓΗ – ΜΕΙΩΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΦΟΡΤΙΣΕΩΝ.

β) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΠΝΟΥ : ύπνος την ίδια ώρα κάθε μέρα όπως και αποφυγή μεσημεριανού ύπνου (να μην «λαγοκοιμάται» το άτομο) αποφυγή χρήσης καφεΐνης, αλκοόλ, νικοτίνης.

γ) ΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ : Αποφυγή των «καλών» και «κακών» ημέρων της καθημερινής ζωής.

Σημαντικό μέρος της θεραπείας αποτελεί επίσης η θεραπεία γνωστικής συμπεριφοράς που γίνεται σε όλα τα νοσήματα με ψυχολογική υποδομή και που βοηθάει τον ασθενή να ερμηνεύσει τα συμπτώματα και να τα αντιμετωπίσει.

ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΧΚ

Οι θεραπείες αυτές αναφέρονται χωρίς να υπάρχει αξιολόγηση και τούτο διότι εξαρτώνται απόλυτα από τις διακυμάνσεις του αρρώστου με ΣΧΚ

Έχει εφαρμοστεί : α) Βελονισμός, β) Μασάζ, γ) Yoga, δ) Tai chi (συνδυασμός Yoga και γυμναστικής).

ΑΠΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΧΚ

Πλήρης αποθεραπεία ΣΧΚ 5% και ο μέσος αριθμός των αρρώστων με παρακολούθηση μετά θεραπεία είναι 39,5%. Οι νεότερες ηλικίες αναρρώνουν πιο εύκολα (ποσοστό 54-94%).

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Το ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΧΡΟΝΙΑΣ ΚΟΠΩΣΗΣ έχει μεγάλη προϊστορία και ιστορία διαφωνιών των επιστημόνων, όσον αφορά την αιτιολογία του, την παθολοφυσιολογία του, την ονομασία του, τα κριτήρια διάγνωσης.

Διαφωνίες υπάρχουν ακόμη για την συμμετοχή και θεραπεία επόμενης των παθολογικών ευρημάτων της νόσου, των ψυχολογικών και ψυχοκοινωνικών υποστρωμάτων επί των οποίων αναπτύσεται η νόσος (παρόλο που το έτος 1993 η WHO κατέληξε το ΣΧΚ σαν ψυχιατρική νόσο).

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref.: - Βικιπαιδεια

  • Mayo clin. Rev.
  • Taber’s Λεξ.
  • Merck Man 19ed

Είναι γνωστό ότι ο Σ.Δ.2 συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών επιπλοκών – συμβαμάτων.

Ο αυξημένος αυτός κίνδυνος οφείλεται : α) στην αύξηση του σακχάρου αίματος, β) στις μεταβολικές διαταραχές οι οποίες συνοδεύουν τον Σ.Δ.2 όπως παχυσαρκία, αρτηριακή υπέρταση, δυλιπιδαιμία, διαταραχές πηκτικότητας αίματος, ινωδόλυσης και οι οποίες συνοδεύουν την αντίσταση στην ινσουλίνη η οποία χαρακτηρίζει το Σ.Δ.2.

Γενικά στις καταστάσεις αντίστασης στην ινσουλίνη (παχυσαρκία – μεταβολικό σύνδρομο – Σ.Δ.2) υφίσταται αδυναμία της ινσουλίνης να καταστείλει την ηπατική παραγωγή γλυκόζης (φυσιολογικά η δράση της ινσουλίνης αφορά 3 στόχους. α) ΤΟ ΗΠΑΡ : όπου αναστέλλει την ενδογενή παραγωγή γλυκόζης.

β) ΤΟ ΜΥΪΚΟ ΙΣΤΟ : όπου αυξάνει τη μεταφορά και το μεταβολισμό της γλυκόζης. γ) ΤΟ ΛΙΠΩΔΗ ΙΣΤΟ : όπου αυξάνει τη μεταφορά και μεταβολισμό της γλυκόζης με σκοπό τη λιπόλυση και τη μείωση της παραγωγής ελεύθερων λιπαρών οξέων και γλυκορίλης).

Στα αρχικά στάδια της ινσουλινοαντοχής, σημειώνεται αντιδραστική αύξηση της εκκρινόμενης ινσουλίνης ώστε να αντισταθμιστεί η αντίσταση αυτή.

Προϊούσα όμως του χρόνου οι δυνατότητες υπερέκκρισης των Β-κυττάρων του παγκρέατος τα οποία εκκρίνουν φυσιολογικά την ινσουλίνη εξαντλούνται με τελικό αποτέλεσμα ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΑ.

Η χορήγηση όλων των αντιδιαβητικών δισκίων που χρησιμοποιούνται σήμερα είναι η μείωση της γλυκόζης πλάσματος και της γλυκοζιωμένης αιμοσφαρίνης η οποία εξετάζεται για τον έλεγχο του Σ.Δ.2 τις τελευταίες 45 – 60 ημέρες.

Η ρύθμιση του σακχάρου αίματος σε όλα τα διαβητικά άτομα πρέπει να γίνεται ώστε να προλαμβάνονται οι επιπλοκές του Σ.Δ. (μικροαγγειοπάθεια – μακροαγγειοπάθεια).

Οι ασθενείς με καρδιαγγειακά νοσήματα (ΚΑΤ) οι οποίοι εμφανίζουν και Σ.Δ. αποτελούν ειδική τρόπου τινά ομάδα σακχαροδιαβητικών ατόμων.

Αυτό οφείλεται :

  1. Οι ασθενείς αυτοί στην πλειονότητά τους είναι βαρέως πάσχοντες με συνοδές διαταραχές λειτουργίας ήπατος και νεφρών.
  2. Με ανεπαρκές ή περιορισμένο διαιτολόγιο και ως εκ τούτου εμφάνιση υπογλυκαιμίας.
  3. Η λήψη φαρμάκων για τα καρδιαγγειακά νοσήματα από τα οποία πάσχουν εμφανίζουν πολλές φορές αλληλοεπίδραση με τα αντιδιαβητικά δισκία (χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν : α) οι Β αποκλειστές που μπορεί να συγκαλύψουν τα συμπτώματα της υπογλυκαιμίας και να καθυστερήσουν έτσι την αντιμετώπισή της, β) φάρμακα όπως κορτικοειδή – θειοζιδικά διουρητικά συμπαθητικομιμητικά – αναστολείς των διαύλων ασβεστίου που κατά την χορήγησή τους παρεμβάνουν στο μεταβολισμό της γλυκόζης, γ) ασθενείς που πάσχουν από βαριά δεξιά καρδιακή ανεπάρκεια μπορεί να εμφανίσουν διαταραχές απορρόφησης των φαρμάκων από τον βλεννογόνο του εντέρου.

Ο κανόνας της Ιατρικής αναφέρει ρητά ότι οι ασθενείς,

με οξεία νόσο, βαρέως πάσχοντες (έμφραγμα μυοκαρδιου,

καταπληξία, κώμα) ασθενείς που πρόκειται να υποβληθούν

σε χειρουργική επέμβαση γίνεται διακοπή της θεραπείας

του Σ.Δ. με τα μέχρι τότε λαμβανόμενα αντιδιαβητικά δισκία και

χορηγείται ινσουλίνη ταχείας δράσης. Η θεραπεία με τα δίσκια

μπορεί να συνεχιστεί μετά την πάροδο της οξείας φάσης της νόσου

και τη βελτίωση της γενικής κατάστασης του ασθενή.

ΚΥΡΙΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΝΤΙΔΙΑΒΗΤΙΚΩΝ ΔΙΣΚΙΩΝ

Α) ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΕΚΚΡΙΤΑΓΩΓΑ ΔΙΣΚΙΑ

α) Σουλφονυλουρίες, β) μεγλιτινίδες

Οι σουλφονυλουρίες 1ης γενίας που δεν χρησιμοποιούνται σήμερα στην κλινική πράξη και οι σουλφονυλουρίες 2ης γενίας όπως ΓΛΙΒΕΝΚΛΑΜΙΔΗ – ΓΛΙΚΛΑΖΙΔΗ – ΓΛΙΠΙΖΙΔΗ οι οποίες αυξάνουν την έκκριση ινσουλίνης από τα Β΄ κύτταρα του παγκρέατος και μειώνουν το επίπεδο γλυκόζης πλάσματος.

Με τον τρόπο αυτό όμως σημειώνεται υπερινσουλιναιμία και αυξημένος κίνδυνος υπογλυκαιμίας.

Η χορήγηση των παραπάνω σκευασμάτων πρέπει να γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή σε διαβητικούς ασθενείς με συνυπάρχοντα καρδιαγγειακή νόσο καθώς τα τυχόν υπογλυκαιμικά επεισόδια μπορεί να είναι παρατεταμένα ειδικά σε άτομα μεγάλης ηλικίας με ανεπαρκή λήψη τροφής και επηρεασμένη λειτουργία νεφρών.

Εδώ πρέπει να σημειωθεί ότι πολλά φάρμακα όπως τα ΣΑΛΙΚΥΛΙΚΑ – ΤΑ ΜΗ ΣΤΕΡΙΝΟΕΙΔΗ ΑΝΑΛΓΗΤΙΚΑ Η ΔΙΚΟΥΜΑΡΟΛΗ – ΟΙ ΑΝΑΣΤΟΛΕΙΣ ΤΗΣ ΜΑΟ ενισχύουν την υπογλυκαιμική δράση των σουλφονυλουριών όταν γίνεται συγχορήγηση με αυτές, διότι εκτοπίζουν τις σουλφουνλουρίες από τις δεσμετικές θέσεις στα λευκώματα του πλάσματος.

Οι σουλφουνυλουρίες διεγείρουν την έκκριση της ινσουλίνης αυξάνοντας την εντός του κυττάρου συγκέντρωση ΑΤΡ, με αποτέλεσμα κλείσιμο των ΑΤΡ εξαρτημένων διαύλων καλίου (ΚΑΤΡ) την εκπόλωση της μεμβράνης του κυττάρου και την είσοδο ασβεστίου στο εσωτερικό του Β – κυττάρου που παγκρέατος.

Η αύξηση της συγκέντρωσης μέσα στο κύτταρο του ασβεστίου έχει σαν αποτέλεσμα την έκκριση ινσουλίνης από τα Β΄ κύτταρα.

Όμως οι δίαυλοι ΚΑΤΡ εκτός από το πάγκρεας υπάρχουν και σε άλλους ιστούς όπως στον καρδιακό μύ.

Κάποιες μελέτες λοιπόν με βάση τα παραπάνω εκφράζουν ανησυχία για την πιθανή δράση των σουλφουνυλουριών στο μυοκάρδιο.

Φυσιολογικά στους ασθενείς που πάσχουν από στεφανιαία νόσο σε κάθε εμφανιζόμενη ισχαιμία του μυοκαρδίου σε κάθε σπασμό των στεφανιαίων αγγείων τα επίπεδα ΑΤΡ μέσα στο κύτταρο μειώνονται οι δίαυλοι ΚΑΤΡ ανοίγων με τελικό στόχο την αγγειοδιαστολή.

Οι παραπάνω φυσιολογικές εργασίες λοιπόν φαίνεται να επηρεάζονται από τη χορήγηση σουλφουνυλουριών.

Πάντως το θέμα αυτό χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.

Η ΓΛΙΜΕΠΙΡΙΔΗ (σουλφουνυλουρία 3ης γενιάς) έχει πλεονέκτημα :

α) Την χορήγηση της (άπαξ ημερησίως), β) το μειωμένο κίνδυνο υπογλυκαιμίας, γ) δεν επιδρά στους προσαρμοστικούς μηχανισμούς του καρδιακού μυός.

Οι ΜΕΓΛΙΤΙΝΙΔΕΣ (νατεγλινίδη – ρεπαγλινίδη) είναι νεώτερα φάρμακα τα οποία προκαλούν ταχεία έκκριση ινσουλίνης (αυξάνοντας την πρώτη φάση έκκρισης της ινσουλίνης).

Εμφανίζουν μικρότερο κίνδυνο υπογλυκαιμίας.

 

 

ΦΑΡΜΑΚΑ ΑΝΤΙΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΟΥΝ ΤΗ ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ

Στην κατηγορία αυτή υπάγονται :

  1. ΔΙΓΟΥΑΝΙΔΙΑ (Μετφορμίνη)
  2. ΘΕΙΑΖΟΛΙΝΕΔΙΟΝΕΣ.

Η μετφορμίνη έχει σαν κύρια δράση την αναστολή της νεογλυκογένεσης του ήπατος και αυξάνει την ευαισθησία προς την ινσουλίνη στο μυϊκό και λιπώδη ιστό.

Συνηθισμένες ανεπιθύμητες ενέργειες του φαρμάκου είναι : γαστρεντερικές διαταραχές, γαλακτική οξέωση (σπάνια επιπλοκή που εμφανίζεται σε συνδυασμό ήπαρξης ανεπάρκειας των νεφρών, υπουξογοναιμία).

Το φάρμακο πρέπει να χορηγείται με προσοχή σε ηλικιωμένα άτομα, σε ασθενείς με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης υποξίας των ιστών (καρδιακή νόσος, καρδιακή ανεπάρκεια, οξύ έμφραγμα μυοκαρδίου, καταπληξία, υπόταση, αναπνευστική ανεπάρκεια).

Επίσης συνιστάται η διακοπή του φαρμάκου σε άτομα τα οποία πρόκειται να λάβουν σκιαγραφικά φάρμακα για την διενέργεια ειδικών εξετάσεων όπως – στεφανιογραφία – αγγειοπλαστικής – αξονικής τομογραφίας – πυελογραφίας.

Οι ασθενείς αυτοί, συνήθως μεγάλης ηλικίας πρέπει αφού διακόψουν το φάρμακο να λάβουν επαρκείς ποσότητες ύδατος ώστε να αποφευχθεί με τον τρόπο αυτό εμφάνιση νεφρικής ανεπάρκειας.

Οι ΘΕΙΑΖΟΛΙΝΕΔΙΟΝΕΣ (Ροζιγλιταζόνη – Πιογλιταζόνη) δρουν αυξάνοντας τη δράση της ινσουλίνης στον ηπατικό ιστό, μυϊκό, λιπώδη ιστό.

Μειώνουν τα επίπεδα της ινσουλιναιμίας ενώ η ευνοϊκή δράση τους στην αρτηριακή πίεση δυσλιπιδαιμία – την ινωδόλυση καθιστούν τα φάρμακα αυτά χρήσιμα για την αντιμετώπιση του μεταβολικού συνδρόμου.

Επίσης έχει αποδειχτεί ότι δρουν ευνοϊκά στην πάχυνση του έσω και μέσου χιτώνα του τοιχώματος των αγγείων (παθολοανατομικό εύρημα που χαρακτηρίζει τον Σ.Δ.)

Συχνές ανεπιθήμητες ενέργειες της κατηγορίας των φαρμάκων αυτών είναι η αύξηση του σωματικού βάρους και κατακράτηση υγρών (εμφάνιση περιφερικού οιδήματος) και σπάνια επιδείνωση ή προϋπάρχουσας καρδιακής ανεπάρκειας.

Τα φάρμακα αυτά δεν χορηγούνται σε άτομα που εμφανίζουν συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια.

ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΑΝΑΣΤΕΛΛΟΥΝ ΤΙΣ Α-ΓΛΥΚΟΣΙΔΑΣΕΣ

Η ακαρβόξη (κύριος εκπρόσωπος της κατηγορίας) δρα μειώνοντας την απορρόφηση των Πολυσακχαριτών από το έντερο.

Με τον τρόπο αυτό μειώνει τα επίπεδα γλυκόζης άλατος χωρίς να υπάρχει κίνδυνος υπογλυκαιμίας.

Κυριώτερες παρενέργειες της κατηγορίας αυτής είναι – μετεωρισμός – κοιλιακά άλγη – διάρροιες που οδηγούν σε διακοπή λήψης του φαρμάκου.

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref. : - Αθήρωμα ……. Τεύχος 4

  • Merck Man 18th ed.
  • Μετεκ. Παιδ. Μαθ. Σ.Δ., Νοέμβριος 2008

Το ύδωρ του οργανισμού αποτελεί ποσοστό 65% - 70% του βάρους του σώματος. Το ποσοστό αυτό ξεχωρίζει σαν ενδο-έξωκυτταριο ύδωρ.

Το ενδοκυττάριο ύδωρ το οποίον βρίσκεται μέσα στα κύτταρα των ιστών και διαφόρων οργάνων αποτελεί το 45% - 50% του παραπάνω συνολικού ύδατος.

Το εξωκυττάριο ύδωρ που βρίσκεται κατανεμημένο εκτός της μεμβράνης των κυττάρων των ιστών αποτελεί το 15% - 20% του συνολικού ποσοστού του ύδατος του οργανισμού.

Η σύσταση του εξωκυττάριου και ενδοκυττάριου υγρού φαίνεται στον ΠΙΝΑΚΑ 1 και ΣΧΗΜΑ 1.

Το ΥΓΡΟ ΤΩΝ ΙΣΤΩΝ που αποτελεί τμήμα του εξωκυττάριου υγρού, αποτελεί το υγρό στοιχείο μέσα στο οποίο κυκλοφορούν «κολυμπούν» τα κύτταρα των ιστών. Έχει την ίδια σύνθεση με το πλάσμα του αίματος, με τις εξής διαφορές :

  1. Περιέχει μικρότερο αριθμό πρωτεϊνών (το τοίχωμα των τριχοειδών αγγείων που έρχονται σε άμεση επαφή με το υγρό των ιστών είναι σχεδόν αδιάβατο στις πρωτεΐνες.
  2. Περιέχει λιγότερη ποσότητα Νατρίου (Na), κατιόντα Κ, περισσότερα ανιόντα χλωρίου cL τα ιόντα αυτών διέρχονται εύκολα τις μεμβράνες των τριχωειδών αγγείων.

Στο ενδοκυττάριο υγρό επικρατεί το Κ+ και περιέχονται μικρά ποσά Mg++ και ελάχιστο Na+.

Στον εξωκυττάριο χώρο επικρατεί το Na (βλέπε πίνακα 1).

 
 

ΠΙΝΑΚΑΣ 1 -

 

ΣΧΗΜΑ 1 – Κατανομή των ηλεκτρολυτών σε χιλιοστοϊσοδύναμα κατά λίτρο υγρού

 

Πλάσμα

Εξωκυττάριο υγρό (υγρό των ιστών)

Ενδοκυττάριο υγρό

Na+

142

140

10

K+

4

4

150

Ca++

5

5

-

Mg++

2

2

40

Cl+

102

114

15

HCO3

26

29

10

PO4 και SO4

3

3,5

150

Οργανικά οξέα

3

3,5

-

Πρωτεΐνες

15

-

40

Ο εξωκυττάριος χώρος εκτός από το υγρό των ιστών περιλαμβάνει : 1) τον ενδαγγειακό χώρο (χώρος αγγείων) δηλαδή το πλάσμα του σώματος, 2) τα υγρά των διάφορων κοίλων οργάνων του σώματος (γαστρεντερικός σωλήνας, εκφορητικοί πόροι αδένων, εγκεφαλονωτιαίο υγρό, υγρό συνδετικού ιστού και οστών).

Έτσι, τα ΤΡΙΑ ΚΥΡΙΑ «ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΑ» ΥΔΑΤΟΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ, είναι ΚΑΤΑ ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΝΑΛΟΓΙΑ :

Ø ΕΝΔΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΥΔΩΡ

> 55% ή 23 λίτρα

Ø ΔΙΑΜΕΣΟ ΥΔΩΡ – ΥΓΡΟ ΙΣΤΩΝ

> 20% ή 8,4 λίτρα

Ø ΕΝΔΑΓΓΕΙΑΚΟ ΥΔΩΡ

> • Πλάσμα 7,5% 3,2 λίτρα

• Όγκος ερυθρών αιμοσφαιρίων 1.8 λίτρα

Οι παραπάνω αναλογίες διατηρούνται σε ομοιόσταση με τη συνεργασία ογκοϋποδοχέων και ωσμωυποδοχέων.

Δηλαδή → ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΕΡΕΘΙΣΜΟΥ ΥΠΟΔΟΧΕΩΝ (Ογκοϋποδοχέων) ΠΟΥ ΚΑΘΟΡΙΖΟΥΝ ΤΟΝ ΟΓΚΟ ΑΙΜΑΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΣΕ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΟΓΚΟΥ 7% - 10%.

Όπως και → ΩΣΜΩΥΠΟΔΟΧΕΙΣ ΠΟΥ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΣΕ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ 1% - 2% ΤΗΣ ΩΣΜΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ.

Γενικά ο όρος ομοιόσταση – ομοιαστασία σημαίνει την ικανότητα του κάθε οργανισμού να διατηρεί σταθερές και λειτουργικά επαρκείς και αποδοτικές τις συνθήκες του εσωτερικού περιβάλλοντός του, παρά τις επερχόμενες εσωτερικές και εξωτερικές μεταβολές, που δέχεται.

ΟΜΟΙΟΣΤΑΣΙΑ : Με τον όρο αυτό εννοούμε την

διατήρηση ισορροπίας μεταξύ εξωκυττάριου και

ενδοκυττάριου χώρου η οποία είναι ένα δυναμικά

ενεργητικό φαινόμενο που περιλαμβάνει ανταλλαγή

κυρίως ηλεκτρολυτών μεταξύ των δύο αυτών χώρων.

Οι διεργασίες αυτές επιτελούνται κυρίως μέσω των ογκοϋποδοχέων και ωσμωυποδοχέων που βρίσκονται στα αγγεία και όργανα του σώματα αλλά μέσω της αντλίας Na των κυττάρων όπως και με την δράση ενδοκρινών αδένων όπως : α) του Θυρεοειδή αδένα, β) την Υπόφυση , γ) το Φλοιό των επινεφριδίων.

Φυσιολογική σε καθημερινή βάση αποβάλλονται από τον ανθρώπινο οργανισμό (από τους πνεύμονες, το δέρμα, το γαστρεντερικό σύστημα και τα νεφρά) τα παρακάτω ποσά ύδατος.

Από τους πνεύμονες με την αναπνοή και από την επιφάνεια του δέρματος με τη μορφή της «άδηλου αναπνοής» αποβάλλεται 80-1200cc3 ύδωρ/24ωρο (δεν περιέχει υλεκτρολύτες).

Το ποσό αυτό του ύδατος εξαρτάται : α) από την μυϊκή εργασία, β) θερμοκρασία του σώματος και περιβάλλοντος.

Επί πυρετού π.χ. με την εφίδρωση προκαλείται μεγάλη απώλεια υγρών (Σύσταση ιδρώτα : Na 50meq/L – cL 40meg/L – K 6meg/L).

Από τον γαστρεντερικό σωλήνα (Γ.Ε.Σ.) απεκκρίνονται πολλά υγρά (σίελος – γαστρικό, εντερικό, παγκρεατικό υγρό – χολή), τα περισσότερα από αυτά επαναρροφούνται.

Τελική αποβολή υγρών από τον Γ.Ε.Σ. 100 – 200 κ.ε. / H2O/24ωρο.

Το ποσό αυτό αυξάνεται σημαντικά όταν σημειώνονται εμετοί και διάρροιες και μπορεί να φτάσουν οι απώλειες σε πολλά λίτρα.

Από τα νεφρά αποβάλλονται (με τα ούρα) 1000 – 1500κ.ε. ύδατος/24ωρο.

ΠΙΝΑΚΑΣ 3

Προσλαμβανόμενο ύδωρ κάθε μέρα

Αποβαλλόμενο ύδωρ κάθε μέρα

ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ

ΟΓΚΟΣ ΥΓΡΩΝ

ΟΔΟΣ ΑΠΟΒΟΛΗΣ

ΟΓΚΟΣ ΥΓΡΩΝ

Ø Υγρά (ποτά κ.α.)

Ø Τροφές

Ø Διάμεσος Μεταβολισμός

1000 κ.ε.

700 – 900 κ.ε.

300 – 400 κ.ε.

Ø Ούρα

Ø Κόπρανα

Ø Δέρμα - αναπνοή

1000 – 1500 κ.ε.

100 – 120 κ.ε.

800 – 1200 κ.ε.

Οι παραπάνω τιμές αφορούν φυσιολογικό ενήλικα βάρους περί τα 70kgr.

Στους άνδρες ο μεταβολισμός του ύδατος είναι μεγαλύτερος και εντονότερος σε σύγκριση με τις γυναίκες.

Τα νεογνά βάρους 3 – 4 kg έχουν ισολογισμό ύδατος 600 κ.ε. δηλαδή εξαπλάσιο του βάρους τους.

Για το λόγο αυτό παθαίνουν εύκολα αφυδάτωση και γενικά διαταραχές της ομοιοστασίας τους.

Όπως έχει ήδη αναφερθεί στην ομοιοστασία του οργανισμού του ανθρώπου, λαμβάνουν διεργασίες :

  1. Επί επιπέδου κυττάρων (αντλία μεμβράνης Na) – ωσμωϋποδοχείς – ογκοϋποδοχείς.
  1. Και οι ενδοκρινείς αδένες επίσης συμβάλλουν στις διεργασίες της ομοιόστασης, όπως :

Α) Ο ΘΥΡΕΟΕΙΔΗΣ ΑΔΕΝΑΣ : επί υπερλειτουργίας του παρατηρείται αύξηση της αποβολής ύδατος (Δέρμα υπερθυρεοειδικού ατόμου : υγρό) επί υπολειτουργίας του αδένος εμφανίζεται κατακράτηση ύδατος (ξηρό δέρμα – μυζοιδηματικό).

Β) Η ΥΠΟΦΥΣΗ : η αντιδιουρητική ορμόνη (ADH) αποτελεί την κύρια ορμόνη η οποία διέπει τον μεταβολισμό του ύδατος. Η χορήγηση ύδατος σε κάθε φυσιολογικό άτομο προκαλεί ελάττωση έκκριση ADH η στέρηση αυτής προκαλεί μεγαλύτερη αποβολή ύδατος (διούρηση) ενώ η στέρηση ύδατος προκαλεί έκκριση ADH και κατακράτηση ύδατος.

Η ADH παράγεται στον υποθάλαμο και μεταναστεύει υπό μορφήν κοκκίων κατά μήκος των νεύρων προς το οπίσθιο λοβό της υπόφυσης (νευροϋπόφυση) όπου και αποταμιεύεται. Κάθε φορά που συμβαίνει ελάττωση του ενδοκυττάριου χώρου (αύξηση ωσμωτικής πίεσης εξωκυττάριου χώρου, έξοδος ύδατος εκ των κυττάρων προς τον εξωκυττάριο χώρο), ερεθίζονται ωσμωϋποδοχείς και εκκρίνεται ADH.

Άλλες αιτίες που προκαλούν έκκριση ADH και επομένως κατακράτηση ύδατος είναι α) το έντονο άλγος (κωλικός ήπατος – νεφρού), β) έντονες ψυχικές συγκινήσεις, γ) φάρμακα : μορφίνη – αναισθητικά – νικοτίνη – ισταμίνη – ακετυλοχολίνη, δ) αιμορραγίες.

Η δράση της ADH εντοπίζεται στους νεφρούς (άνω εσπειραμένα, αθροιστικά σωληνάρια).

Γ) ΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΑ : από τον φλοιό των επινεφριδίων εκκρίνεται η αλδοστερόνη η οποία με το Na που κατακρατεί προκαλεί κατακράτηση ύδατος.

Η παραγωγή και έκκριση της αλδοστερόνης αυξάνεται : 1) όταν ελαττώνεται το Na του πλάσματος, 2) όταν αυξάνει Κ του αίματος, 3) όταν ελαττώνεται η πίεση του αίματος που διέρχεται από την κάτω κοίλη βλέβα και τις κοινές καρωτίδες (ύπαρξη επιτοπίως ογκοϋποδοχέων).

ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΥΔΑΤΟΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΩΝ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΣΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ

Υπάρχουν 4 διαφορετικοί τύποι διαλυμάτων τα οποία χρησιμοποιούνται στην κλινική πράξη και τα οποία ενεργούν διαφορετικά κατά την ενδοφλέβια χορήγησή τους.

ΕΝΔΟΦΛΕΒΙΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

  • ΚΟΛΛΟΕΙΔΗ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ
  • ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΙΕΙΔΗ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ
  • ΑΙΜΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΑ ΤΟΥ
  • ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΕΡΟΝΤΑ ΟΞΥΓΟΝΟ

Η τεχνική της ενδοφλέβιας χορήγησης εφαρμόστηκε για πρώτη φορά το έτος 1831 σε επιδημία χολέρας από τον Thomas Latta of Leith.

Η τεχνολογία των σταγόνων ενδοφλέβιας χορήγησης εφαρμόζεται το 1930 από τους Hirschfeld, Hyman, Wanger.

Η ενδοφλέβια χορήγηση χρησιμοποιείται για την άμεση αντιμετώπιση : 1) διαταραχών ηλεκτρολυτών, 2) για την χορήγηση αίματος και παραγωγών του, 3) για θεραπεία με χημειοθεραπευτικά φάρμακα, 4) για φαρμακευτικές θεραπείες παθήσεων που χρήζουν άμεσης αντιμετώπισης (αφυδάτωση – επίτευξη άμεσης αποτελεσματικότητας φαρμάκων π.χ. αντιβιοτικών), 5) για παρεντερική διατροφή (καταστάσεις χρόνιου υποσιτισμού – ασιτία νεοπλασματικών νόσων – νευρογενής ανορεξία – καταβολή οργανισμού από νεοπλασματικά νοσήματα).

Η χορήγηση των ενδοφλέβιων διαλυμάτων γίνεται με – καθετηριασμό περιφερικής φλέβας συνήθως στη ράχη της άκρας χείρας – ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΤΟΥ ΦΛΕΒΟΚΑΘΕΤΗΡΑ 96 ώρες.

Αναφέρθηκε ήδη η υπερτονικότητα ή υποτονικότηα ενός διαλύματος.

Όταν λέμε ΤΟΝΙΚΟΤΗΤΑ εννοούμε την συγκέντρωση διαλύματος έξωθεν του κυττάρου και τις επιδράσεις του στη ροή του ύδατος προς το εσωτερικό του κυττάρου ή εκτός του κυττάρου. Δηλαδή η τονικότητα είναι μέτρο εκτίμησης ωσμωτικής πίεσης 2 διαλυμάτων.

ΤΟ ΙΣΟΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ ΕΜΦΑΝΙΖΕΙ ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΩΣΜΩΤΙΚΟΤΗΤΑ ΜΕ ΤΟ ΠΛΑΣΜΑ ΔΗΛΑΔΗ 270 – 300 mmol/L.

ΩΣΜΩΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ : ονομάζεται έτσι η συγκέντρωση συνδυασμένων διαλυτών, στοιχείων εντός ύδατος, η οποία εκφράζει την ωσμωτικότητα (ποσόν διαλυτού/ανά λίτρο διαλύματος).

Η ωσμωτικότητα του πλάσματος υπολογίζεται με τον τύπο :

2 (Na ορού) +

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΞΥ ΕΝΔΟΚΥΤΤΑΡΙΟΥ – ΕΞΩΚΥΤΤΑΡΙΟΥ ΥΓΡΟΥ

         
     
 

280 mosm/kg

28 L

H2O

 
 
 
 

ΕΝΔΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ

 
 

ΕΞΩΚΥΤΤΑΡΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ

 

Ισότονο διάλυμα υπάρχει η ίδια συγκέντρωση στοιχείων διαλυμένων στο περιβάλλον του κυττάρου αλλά και εντός του κυττάρου.

Προφανώς υφίσταται η ίδια ωσμωτικότητα (βλέπε παραπάνω σχήμα).

Υπέρτονο διάλυμα, Υψηλή συγκέντρωση, μεγαλύτερη συγκέντρωση στοιχείων διαλυμένων στο περιβάλλον του κυττάρου (ωσμωτικότητα > 300mmol/L) συγκριτικά με τα περιεχόμενα συστατικά που βρίσκεται μέσα στο κύτταρο.

Η υπερτονία αυτή θα προκαλέσει έξοδο H2O και στοιχείων από το κύτταρο με αποτέλεσμα συρρίκνωση του κυττάρου.

Υπότονο διάλυμα θα προκληθεί το αντίθετο με αποτέλεσμα διόγκωση του κυττάρου.

Έτσι ο αραιωμένος (1/2 κατά το ήμισυ) φυσιολογικός ορός είναι υπότονος και όταν χορηγηθεί ενδοφλέβια το υγρό και συστατικά διαλυμένα εντός του υγρού θα κινηθούν από τον αγγειακό χώρα προς τα κύτταρα.

ΕΙΚΟΝΑ 1

 

Σε ισοτονικά διαλύματα δεν παρατηρείται μετακίνηση – ώσμωση μεταξύ κυτταρικής και αγγειακής μεμβράνης.

 

Σε υπότονα διαλύματα χορηγούνται IV θα προκληθεί μετακίνηση υγρών. Από αγγειακό και ενδοκυττάριο χώρο.

 

Σε υπερτονικά διαλύματα που χορηγούνται IV υγρά θα μετακινηθούν από κύτταρα και διάμεσο χώρο στον αγγειακό χώρο.

 

ΥΠΟΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ

 

ΙΣΟΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ

 

ΥΠΕΡΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ

 

ΩΣΜΩΣΗ

 

ΕΙΚΟΝΑ 2

 

ΥΠΟΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ

 

ΙΣΟΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ

 

ΥΠΕΡΤΟΝΟ ΔΙΑΛΥΜΑ

 

 

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Τα υπερτονικά κρυσταλλοειδή διαθέτουν τονικότητα μεγαλύτερη του πλάσματος. Όταν χορηγούνται προκαλείται μετακίνηση, από τα κύτταρα προς τον ενδαγγειακό χώρο (αιμοφόρα αγγεία).

Τα υποτονικά κρυσταλλοειδή εμφανίζουν τονικότητα μικρότερη εκείνης του πλάσματος του ανθρώπινου οργανισμού.

Εφαρμογή αυτών IV προκαλεί γρήγορη μετακίνηση υγρών από ενδαγγειακό χώρο (αιμοφόρα αγγεία) μέσα στα κύτταρα.

ΤΑ ΠΙΟ ΣΥΝΗΘΙΣΜΕΝΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΓΙΑ ΠΑΡΕΝΤΕΡΙΚΗ ΧΡΗΣΗ, είναι :

  • ΔΙΑΛΥΜΑ Ringer (Δ.R.) Lactated Ringer’s Solution

Διάλυμα ισότονο προς το αίμα χορηγείται ενδοφλέβια αλλά μπορεί και σε υποδόρια έγχυση.

Το Δ.R. ανήκει στη μεγάλη κατηγορία των «κρυσταλλοειδών» διαλυμάτων (περιέχουν άλατα και δελτρόζη σε αντίθεση με τα «κολλοειδή» διαλύματα τα οποία περιέχουν πρωτεΐνη και μεγαλομοριακές ουσίες (starch = άμυλο ή ζελατίνη).

«L.R.» - «RL» - «LRS» (Συντομογραφίες διαλύματος Ringer).

ΣΥΣΤΑΣΗ RL

  • 130meq Na++ = 130mmol/L - από NacL
  • 100meq Chloride+ = 100mmol/L – NaC3H5O3
  • 28meq of Lactate = 280mmol/L sod lactate
  • 4meq of Potassium+ = 4mmol/L – KcL.
  • 3meq of Ca++ = 1.5mmol/L – CacL2

Ωσμωτικότητα RS → 273 osm/L

Το Lactate μεταβολίζεται σε Διπανθρακικά από το ήπαρ, γεγονός που βοηθάει τη μεταβολική οξέωση.

Δ.R. = pH = 6,5 Διάλυμα Ringer (R.L.)

Το διάλυμα αυτό εισήχθη το 1880 από Sidnay Ringer (Βρετανός γιατρός φυσιολόγος).

Με την ανακάλυψή του προσδοκούσε την παροδική λειτουργία της καρδιάς εκτός σώματος προμηθεύοντας τη με τα συστατικά του διαλύματος.

Το αυθεντικό διάλυμα με τη γνωστή περιεκτικότητα τροποποιήθηκε από τον Alexis Hartmann με στόχο την αντιμετώπιση της οξέωσης στα παιδιά.

Ενδείξεις χορήγησης R.L.

  1. Απώλεια αίματος μετά από τραύματα.
  2. Χειρουργικές επεμβάσεις.
  3. Εγκαύματα.

Προηγούμενη χρήση του R.L. ήταν σε μείωση διούρησης στη νεφροπάθεια.

Εφαρμογή R.L. σε μικρά ζώα υποδορίως.

Για αποκατάσταση υγρών το R.L. χορηγείται 20 – 30 meq/gr/hour

Το R.L. δεν συνιστάται για θεραπεία συντήρησης, διότι η περιεκτικότητά του σε Na (130ml/L) είναι αρκούντως μεγάλη και η περιεκτικότητα σε Κ (4meq/L) είναι χαμηλή.

Το R.L. και τα άλλα κρυσταλλοειδή διαλύματα, χρησιμεύουν σαν «ΟΧΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ» φαρμάκων IV χορηγούμενων.

Το R.L. μπορεί να δοθεί και per os (Δυσάρεστη γεύση!!!).

  • ΔΙΑΛΥΜΑ Hartman’s (Δ.Η.)

Διάλυμα κρυσταλοειδές, είναι σχεδόν ισοτονικό με το αίμα και χορηγείται ενδοφλεβίως.

Δίνεται για αντικατάσταση υγρών και ηλεκτρολυτών και έχει σαν κύρια ένδειξη την οξέωση που προκαλείται από απώλειες υγρών και ηλεκτρολυτών.

 

1 λίτρο Δ.Η. περιέχει

  • 131meq Na = 131mmol/L - από NacL
  • 111meq Chloride = 111mmol/L
  • 29meq of Lactate = 29mmol/L - NaC3H5O3 (Sodium lactate)
  • 4meq of Ca++ = 2mmol/L – CacL2
  • 5meq of K++ = 5mmol/L – από KcL.

 

Το Δ.Η. δεν πρέπει να χορηγείται σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη διότι τα ισομερή του γαλακτικού κλάσματος που περιέχεται στο διάλυμα προκαλούν Νεογλυκογόνεση.

Επίσης το Δ.Η. αντεδεικνύεται σε άτομα με συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια – αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο ισχαιμικού τύπου – ηπατικές παθήσεις απότοκες αλκοολισμού – σε άτομα που πάσχουν από νεφρική ανεπάρκεια.

Παρενέργειες χορήγησης Δ.Η.

Μικρού βαθμού οίδημα χεριών, αστραγάλων, ποδιών μπορεί να εμφανιστεί μετά την χορήγηση Δ.Η.

Η κατακράτηση υγρών που παρατηρείται στα παραπάνω όργανα, εμφανίζεται και στους πνεύμονες με κλινικό σημείο δυσχέρεια αναπνοής.

Άλλα συμπτώματα περιλαμβάνουν → ναυτία → εμετούς → κεφαλαλγίες → ζάλη → διανοητική σύγχυση.

Επίσης, συχνά μετά την IV χορήγησή του Η.Δ. εμφανίζονται φλεγμονές στο σημείο εισόδου (οίδημα, ερυθρότητα, πόνος, θερμότητα).

  • ΔΙΑΛΥΜΑ 5% ΓΛΥΚΟΖΗΣ

Το διάλυμα 5% γλυκόζης είναι παράδειγμα υπότονου διαλύματος. Παρασκευάζεται διαλύοντας 50gr γλυκόζης σε 1 Lt απεσταγμένου ύδατος. Το διάλυμα δεν διαθέτει στη σύνθεσή του ηλεκτρολύτες.

Είναι υπότονο κατά την αρχή της IV χορήγησής του και όταν η γλυκόζη μεταβολίζεται (περίπου σε 5΄) το διάλυμα παρέχει ύδωρ που αποβάλλεται από τα νεφρά και το οποίο διαφεύγει από τον ενδαγγειακό χώρο προκαλώντας αύξηση ενδοκυττάριου όγκου.

Παρέχει κατά θρεπτική εκτίμηση 170 θερμίδες/λίτρο και πρακτικά η θερμιδική του ενέργεια είναι ίδια με την κατανάλωση 4 γραμμαρίων μπισκότων ενώ κάθε γραμμάριο γλυκόζης 5% παρέχει 3 – 4 θερμίδες.

Η ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΘΑΡΟΥ ΑΠΟΣΤΕΙΡΩΜΕΝΟΥ ΥΔΑΤΟΣ ΕΝΔΟΦΛΕΒΙΑ ΘΑ ΠΡΟΚΑΛΕΣΕΙ ΛΥΣΗ ΤΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ.

ΤΑ ΥΠΟΤΟΝΙΚΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΔΕΝ ΧΟΡΗΓΟΥΝΤΑΙ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΥΞΗΜΕΝΗ ΕΝΔΟΚΡΑΝΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ ΔΙΟΤΙ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΑΥΞΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΑΡΧΟΝΤΟΣ ΟΙΔΗΜΑΤΟΣ.

ΕΠΙΣΗΣ ΤΑ ΥΠΟΤΟΝΙΚΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΧΟΡΗΓΟΥΝΤΑΙ ΜΕ ΒΡΑΔΕΙΣ ΡΥΘΜΟΥΣ IV, ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ (δύσπνοια – παροξυσμικός βήχας, κυάνωση) ΜΕ ΜΕΤΡΗΣΗ παράλληλα Α/Π – ΡΥΘΜΟΥ ΣΦΥΞΕΩΝ.

Τι είναι; Τι ονομάζεται τονικότητα;

Τονικότητα είναι μέτρο εκτίμησης και σύγκρισης της ωσμωτικής πίεσης μεταξύ δύο διαλυμάτων.

Υπέρτονα διαλύματα ονομάζονται εκείνα που έχουν μεγαλύτερη ωσμωτική πίεση σε σύγκριση με άλλα.

Πρακτικά τα υπέρτονα διαλύματα περιέχουν περισσότερα διαλυμένα μόρια όπως αλάτι και άλλους ηλεκτρολύτες.

Τα υπέρτονα διαλύματα όταν χορηγούνται προκαλούν μετακίνηση H2O από το κύτταρο προς το υπέρτονο περιβάλλον του.

Η ενέργεια αυτή θα προκαλέσει συρρίκνωση του κυττάρου.

ΠΑΝΤΩΣ Η ΥΠΟΤΟΝΙΚΟΤΗΤΑ Ή ΥΠΕΡΤΟΝΙΚΟΤΗΤΑ

ΕΝΟΣ ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΕΞΑΡΤΑΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΠΟΥ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΕΙ.

π.χ. αν τοποθετήσουμε ένα κύτταρο μέσα σε θαλασσινό νερό το ενδοκυττάριο ύδωρ θα εξέλθει του κυττάρου με αποτέλεσμα συρρίκνωση και θάνατο του κυττάρου.

ΕΝΙΥΙΤΩΣΙΑΚΟ : Τα ψάρια της θάλασσας τα οποία

βρίσκονται συνεχώς μέσα σε υπέρτονο

διάλυμα διαθέτουν ειδικούς

μηχανισμούς αφαλάτωσης.

Στην Κλινική Πράξη υπέρτονα IV διαλύματα είναι 10% Dextrose και Υπέρ Θρεπτικά διαλύματα παρεντερικής διατροφής.

  • ΚΟΛΛΟΕΙΔΗ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

Διαλύματα τα οποία περιέχουν ουσίες Μοριακού Βάρους > 30.000.

Στο πλάσμα τέτοια διαλύματα είναι οι πρωτεΐνες – κυρίως η λευκωματίνη – οι οποίες ασκούν την κύρια ωσμωτική πίεση στο τοίχωμα τριχοειδών αγγείων.

ΙΔΑΝΙΚΟ ΔΙΑΛΥΜΑ ΚΟΛΛΟΕΙΔΕΣ – ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΑΥΤΟΥ

  • Να διανέμεται στον ενδαγγειακό χώρο μόνο.
  • Όχι ακριβό.
  • Όχι ειδικές συνθήκες συντήρησης.
  • Να μη αλλοιώνει τις ομάδες αίματος και τις διασταυρώσεις.
  • Να είναι ανεκτό σε όλους τους νοσοκομειακούς ασθενείς (ανεξαρτήτως θρησκευτικών δοξασιών!!!).
  • Να είναι ισότονο με πλάσμα.
  • Χαμηλή γλοιότητα να διαθέτει.
  • Μισός χρόνος ζωής του να είναι 6 – 12 ώρες.
  • Πρέπει να μεταβολίζεται και να απεκκρίνεται (δηλαδή να μην παραμείνει στον οργανισμό).
  • Να μην αλλοιώνει λειτουργίες οργανισμού ακόμα και επί πολλών χορηγήσεων.
  • Να μην προκαλεί πυρετούς, αλλεργία, να είναι μη αντιγονικό, γενικότερα.
  • Να μην παρεμβαίνει στην ομοιόσταση και στους μηχανισμούς πήξης – αιμοποίησης – οξεοβασικής ισορροπίας.
  • ΔΕΞΤΡΑΝΕΣ

Μόρια πολυσακχαριτών υπό μορφή τεχνητού κολλοειδούς διαλύματος. Παράγονται με την χρήση του μικροβιακού ενζύμου dextran sucrase από το μικρόβιο Leuconostoc mesenteroides (B152 στέλεχος) που καλλιεργείται σε υλικό γλυκόζης.

Κυκλοφορεί σαν Dextran 40 [MW = MB = 40.000

Mn = number average modecular weight (σχετικό Μ.Β.) 25.000]

σκ. Rheomacrodex Dextran 70 (MW = 70.000 και Mn = 39.000)

σκ. Macrodex

Οι Δεξτράνες προκαλούν σοβαρές αναφυλακτικές εκδηλώσεις σε σύγκριση με τα άλλα κολλοειδή διαλύματα.

Οι αντιδράσεις αυτές αποδίδονται σε αντισώματα προς dextran τα οποία ενεργοποιούν την απελευθέρωση αγγειοδραστικών παραγόντων.

Προ της χορήγησης του διαλύματος η χρήση απτίνης (Dextran 1) μειώνει τις αντιδράσεις αυτές.

Η Dextran 70 ενεργεί 6 – 8 ώρες. Παρεμβάλλεται στις διασταυρώσεις της αιμοδοσίας!!! Συμμετέχει στην αιμόσταση προκαλώντας επίκτητη νόσο Von Willebrand.

ΑΝΩΤΕΡΗ ΔΟΣΗ : 1.500meq/ενήλικες.

Η Dextran 40 βελτιώνει τη μικροκυκλοφορία, χρήση στη μικροχειρουργική.

  • ΖΕΛΑΤΙΝΕΣ

Πρωτεΐνες που παράγονται από βρασμό του συνδετικού ιστού των ζώων.

Διαλύονται σε θερμό νερό, σχηματίζοντας ζελέ όταν κρυώσουν.

Η ζελατίνη δηλαδή είναι Μ.Β. μεγάλου πρωτεΐνη που σχηματίζεται από υδρόλυση του κολλαγόνου Σ.Ι. (συνδετικού ιστού).

Οι ζελατίνες χρησιμοποιήθηκαν σαν κολλοειδή στον άνθρωπο το 1915 με ΜΒ μεγάλο ≈ 100.000

Είχαν το πλεονέκτημα μεγάλης ωσμωτικής ενέργειας αλλά σαν βασικό μειονέκτημα δημιουργία υψηλής γλοιότητας αίματος και την τάση να αλλοιώνονται σε χαμηλές θερμοκρασίες.

Σήμερα κυκλοφορούν 3 ζελατινούχα διαλύματα (νέας γενιάς Ζελατίνες).

  • Ζελατίνες με σουκινιλικό οξύ ή ζελατίνη σε υγρή φάση (Gelofusine – Plasmagel – Plasmicn).
  • Οξυπολυζελατίνες (Gelifundol).
  • Ζελατίνη συνδεμένη με ουρία (Polygeline).

Το σκεύασμα Polygeline «Haemaccel» ετ. Hoechst διατίθεται στην Αυστραλία. Παράγεται με θερμική αποδόμηση κολλαγόνου οστών αγελάδας. Τα πολυπεπτίδια που προκύπτουν από την εξεργασία αυτή (MW 12.000 – 15.000) συνδέονται με ουρία και ισοκυανικά παράγωγα.

Η Polygeline κυκλοφορεί σαν διάλυμα 3.5% και περιέχει ηλεκτρολύτες Na+ 145 – K+ 5,1 – Ca++ 6,25 – cL 145mmol/L.

Το διάλυμα είναι στείρο μικροβίων, ελεύθερο πυρετογόνων ουσιών, δεν περιέχει συντηρητικές ουσίες και έχει δυνατότητα αποθήκευσης 3 χρόνια με θερμοκρασία μικρότερη των 30οC.

Αποβάλλεται από τους νεφρούς και η κατανομή του είναι 71% αποβολή από νεφρά, 16% παραμονή στον ενδοαγγειακό χώρο, 13% στο πλάσμα.

Το ποσόν της ουσίας που μεταβολίζεται ανέρχεται στο 3%.

Θεραπευτική χρήση : Διόρθωση υπο-ογκαιμίας από οξεία απώλεια αίματος – εξωσωματική κυκλοφορία.

Τα πλεονεκτήματα των ζελατινούχων διαλυμάτων (Macrodex- Rheomacrodex) είναι τα εξής :

  • Χρήση λιγότερης ποσότητας διαλύματος συγκριτικά με τα κρυσταλλοειδή.
  • Πιο οικονομικό και άμεσα διαθέσιμο.
  • Καμία πιθανότητα πρόκλησης μόλυνσης όταν το διάλυμα είναι καλά διατηρημένο.
  • Άμεσα αποβάλλεται από τα νεφρά.
  • Είναι συμβατό στη χορήγησή του με άλλα IV διαλύματα, πλην εκείνων που έχουν συντηρηθεί με κιτρικό Ca.
  • Δεν αλλοιώνουν τις διάφορες εργαστηριακές διασταυρώσεις (αίμα, παράγωγα αίματος).
  • ΑΜΥΛΟΥΧΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

Αυτά τα πολυμερισμένα κολλοειδή διαλύματα παράγονται από την αμυλοπηκτίνη και με κατάλληλη επεξεργασία δίνουν την ουσία hydroxyethylstarch, η οποία απομακρύνεται από την κυκλοφορία με τα ούρα.

Αναφυλακτοειδείς αντιδράσεις παρατηρούνται (0,09%) και τα άτομα εμφανίζουν επίμονο κνησμό.

Πιθανόν τα κολλοειδή αυτά αμυλούχα σκευάσματα να παρεμβαίνουν στις φυσιολογικές διαδικασίες πήξης του αίματος.

Ανώτερη δόση : 20mls/kg.

ΣΥΝΗΘΙΣΜΕΝΑ IV ΧΟΡΗΓΟΥΜΕΝΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

  • ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΟΡΟΣ

Χορήγηση φυσιολογικού ορού ο οποίος είναι ισωσμωτικό διάλυμα δεν θα μεταβάλλει την ωσμωτικότητα, τονικότητα του πλάσματος.

  • ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ ΠΛΑΣΜΑΤΟΣ

Κολλοειδή διαλύματα που κατανέμονται μόνον στον ενδαγγειακό χώρο.

Τονικότητα – ωσμωτικότητα δεν επηρεάζεται.

Ο όγκος αίματος αυξάνεται μετά τη χορήγησή τους κατά 20%.

Η αύξηση αυτή ερεθίζει του ογκοϋποδοχείς, με τελικό αποτέλεσμα πτώση παραγωγή ADH και αύξηση έκκρισης ύδατος.

Η αλβουμίνη μερικώς και με βραδύ ρυθμό ανακατανέμεται στο υγρό των ιστών και μεταβολίζεται.

Οι διαδικασίες αυτές είναι βραδείες και έτσι και ο επηρεασμός του όγκου του αίματος από τη χορήγηση αλβουμίνης (πρωτεϊνών πλάσματος) είναι βραδύς και διαρκής.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

  • Η χορήγηση Dextrote 5% αντιμετωπίζεται από τον οργανισμό του ανθρώπου σαν «καθαρό νερό» και μέρος αυτού περνάει στο κύτταρο.

Χρήσιμο διάλυμα για την αναπλήρωση του ενδοκυττάριου υγρού αλλά όχι για την αναπλήρωση «το γέμισμα» του ενδαγγειακού χώρου.

Αποβάλλεται από τα ούρα διότι η ADH ελαττώνεται σε απάντηση της πτώσεως της ωσμωτικότητας του πλάσματος.

  • Φυσιολογικός, χλωριονατριούχος ορός : ορός αναπλήρωσης του εξωκυττάριου χώρου. Ποσοστό 1/3 της χορήγησης παραμένει στον ενδαγγειακό χώρο.

ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΑΝΑΠΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΝΔΑΓΓΕΙΑΚΟΥ

ΟΓΚΟΥ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ IV ΧΟΡΗΓΗΣΗ 3ΠΛΑΣΙΑ

ΤΟΥ ΟΓΚΟΥ ΑΠΩΛΕΣΘΕΝΤΟΣ ΑΙΜΑΤΟΣ

Φτηνό και άμεσα διαθέσιμο διάλυμα.

Απεκκρίνεται δια των νεφρών διότι η μικρή πτώση της ωσμωτικής πίεσης του πλάσματος που προκαλεί το διάλυμα, επιδρά στο σπειραμασωληναριακό σύστημα του νεφρού. Η ADH δεν συμμετέχει.

ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΠΛΑΣΜΑΤΟΣ π.χ. 5% ανθρώπινος Λευκωματίνης

Έξοχο διάλυμα για αναπλήρωση του ενδαγγειακού όγκου – χώρου. Αποβάλλεται σε λιγότερο ρυθμό των άλλων διαλυμάτων.

Μειονέκτημα : κόστος – πιθανή μόλυνση ηπατίτιδων.

Αποβάλλεται διότι πτώσης έκκρισης ADH προκαλείται από τους ογκοϋποδοχείς.

ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΜΕΤΑΦΕΡΟΥΝ ΟΞΥΓΟΝΟ

Η παρασκευή καθώς και η εφαρμογή τους βρίσκονται σε πειραματικό στάδιο.

Παρέχουν ελπίδες για την άμεση (προ της εισαγωγής) στο Νοσοκομείο ασθενών που εμφανίζουν μείωση όγκου αίματος (απώλεια αίματος, αιμορραγία).

Πιστεύεται ότι θα αντικαταστήσουν το αίμα και τα παράγωγά του.

ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΕΣ IV ΧΟΡΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΔΙΑΛΥΜΑΤΩΝ

Κυκλοφορούν σε πλαστική ή σάκους βινυλίου και σε περιεκτικότητες 10 – 50 -100 – 200 – 500 – 1.000 – 2.000 – 3.000 ml/litre.

Συνήθεις χρήσεις 250 – 500 – 1.000 ml

Μερικά διαλύματα που περιέχουν ανάμειξη με φάρμακα, δεν είναι συμβατά με το πλαστικό ή βινύλιο και κυκλοφορούν σε συσκευασία ύαλου.

ΚΑΘΕ ΔΙΑΛΥΜΑ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΕΙΤΑΙ ΕΝΔΟΦΛΕΒΙΑ

ΣΤΗ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΓΡΑΦΟΝΤΑΙ ΟΡΙΣΜΕΝΕΣ

ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΟΠΩΣ – ΤΥΠΟΣ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΗΤΑ – IV – ΥΓΡΟΥ

ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΚΑΙ ΛΗΞΕΩΣ ΤΟΥ ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ.

ΟΛΑ ΤΑ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΛΕΓΧΟΝΤΑΙ 2 ΚΑΙ

3 ΦΟΡΕΣ ΠΡΙΝ ΔΟΘΟΥΝ ΤΑ IV ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ.

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ

Ø 5% ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΓΛΥΚΟΖΗΣ

: Διάλυση γλυκόζης σε αποστειρωμένο νερό. Το 5% χορηγούμενο διάλυμα IV, καθίσταται υποτονικό κυκλοφορώντας στον οργανισμό και τούτο διότι η διαλυμένη γλυκόζη στο νερό μεταβολίζεται ταχύτατα του οργανισμό.

Ø ΚΟΛΛΟΕΙΔΗ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

: Διαλύματα που χορηγούνται IV, περιέχουν μεγαλομοριακές πρωτεΐνες οι οποίες παραμένει στον αγγειακό χώρο (αγγεία).

Ø ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΕΙΔΗ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

: IV διαλύματα που περιέχουν ποικίλλες συγκεντρώσεις ηλεκτρολυτών.

Ø D5W

: 5% διάλυμα γλυκόζης.

Ø ΕΞΩΚΥΤΤΑΡΙΟΣ ΧΩΡΟΣ

: Ο χώρος που βρίσκεται εκτός κυττάρων και αποτελείται από α) τον ενδαγγειακό, β) τον διάμεσο χώρο – υγρό ιστών.

Ø ΥΠΕΡΤΟΝΙΚΟ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΕΙΔΕΣ ΔΙΑΛΥΜΑ

: Κρυσταλλοειδές διάλυμα που περιέχει υψηλή συγκέντρωση ηλεκτρολυτών, μεγαλύτερη του πλάσματος.

Ø ΥΠΟΤΟΝΙΚΟ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΕΙΔΕΣ ΔΙΑΛΥΜΑ

: Κρυσταλλοειδές διάλυμα που εμφανίζει μικρότερη συγκέντρωση ηλεκτρολύτη από εκείνη του πλάσματος.

Ø ΕΝΔΟΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΧΩΡΟΣ

: Όγκος του αίματος που περιέχεται και κυκλοφορεί μέσα στα αγγεία (αρτηρίες-φλέβες-τριχοειδή).

Ø ΕΝΔΟΦΛΕΒΙΑ ΥΓΡΑ – ΥΓΡΑ ΓΙΑ ΕΝΔΟΦΛΕΒΙΑ ΧΡΗΣΗ

: Ειδικά παρασκευασμένα διαλύματα τα οποία χορηγούνται αποκλειστικά με IV οδό.

Ø ΙΣΟΤΟΝΙΚΟ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΕΙΔΕΣ ΔΙΑΛΥΜΑ

: Κρυσταλλοειδές διάλυμα που εμφανίζει την ίδια συγκέντρωση ηλεκτρολυτών με το πλάσμα.

Ø ΔΙΑΛΥΜΑ Ringe’s Ringer’s lactate ή L.R.

: Ισοτονικό κρυσταλλοειδές διάλυμα το οποίο περιέχει NacL – KcL και λακτικό Na, διαλυμένα εντός στείρου μικροβίων ύδατος.

Ø ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΝΑΤΡΙΟΥΧΟΣ ΟΡΟΣ ή

Ø N.S.

Ø N.S.S. (Normal Saline Solution).

: Ισοτονικό Κρυσταλλοειδές διάλυμα που περιέχει NacL σαν διαλύτη εντός ύδατος. Συγκέντρωση 0,9% NacL (ισοτονικό προς το πλάσμα).

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Κατ’ αρχήν είναι το παραπεμπτικό σημείωμα το οποίο, συνοδεύει υποχρεωτικά το δείγμα αίματος που αποστέλλεται στο Μικροβιολογικό εργαστήριο.

Στο παραπεμπτικό αυτό σημείωμα, εντολή πρέπει να περιέχονται τα παρακάτω στοιχεία :

  1. Ακριβή στοιχεία για τον ασθενή [όνομα, επώνυμο (προσοχή στις συνωνυμίες!!!), ηλικία, φύλο, αριθμό μητρώου, κλινικής ή εργαστηρίου].
  1. Προέλευση του δείγματος. Αν πρόκειται για αίμα να αναφέρεται η προέλευσή του π.χ. φλεβικό, αρτηριακό, ορός, πλάσμα. Αν πρόκειται για πλευριτικό, ασκιτικό, εγκεφαλονωτιαίο υγρό είναι προφανής η χρησιμότητα αναγραφής της προέλευσής του. Αν το δείγμα προς το εργαστήριο αφορά ούρα να διευκρινίζεται χρονική ποσότητα στη συλλογή αυτών (ούρα 3ώρου – ούρα 12ώρου – 24ώρου).
  1. Οι ζητούμενες στα παραπάνω εξετάσεις κατά σειράν κλινική προτεραιότητας (π.χ. άμεσος έλεγχος των ούρων με στιγμιαία αντιδραστήρια για αναζήτηση φλεγμονής και επί θετικότητας αυτών συνέχιση με ουροκαλλιέργεια).
  2. Επίσης στο παραπεμπτικό του κλινικού γιατρού προς το μικροβιολογικό εργαστήριο, απόλυτα χρήσιμο είναι να αναγράφεται : 1) ο θάλαμος νοσηλείας του ασθενούς από τον οποίο προέρχεται το δείγμα (ούρων και αίματος). 2) Το όνομα του θεράποντος γιατρού για την άμεση αποστολή των αποτελεσμάτων των εξετάσεων που ζητήθηκαν, αλλά και τυχόν πρόσθετες πληροφορίες για την κλινική κατάσταση του αρρώστου (αν χρειαστούν αυτές).
  1. Σχετικές κλινικές πληροφορίες για την γενική κατάσταση του ασθενούς που νοσηλεύεται, αλλά και πληροφορίες για τα φάρμακα τα οποία παίρνει ή πρόσφατα ελάμβανε ο ασθενής, τα οποία πολλές φορές επηρεάζουν άμεσα τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων (κλασσικό παράδειγμα η συνεργική ενισχυτική δράση των αντιπηκτικών φαρμάκων με την λήψη ασπιρίνης και άλλων μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων (π.χ. Sintron Tabl + Aspirin Tabl).

Άλλοι παράγοντες οι οποίοι πρέπει να εξετάζονται και οι οποίοι επηρεάζουν άμεσα την ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εργαστηριακών εξετάσεων επί κλινικού επιπέδου, είναι :

1.    ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ Η ΗΛΙΚΙΑ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΤΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ;

Στα πρόωρα νεογνά το μεγαλύτερο μέρος της αιμοσφαιρίνης που διαθέτουν είναι η εμβρυϊκή αιμοσφαιρίνη (Hemoglobin fetale – HbF).

Επίσης στα νεογνά κατά το πρώτο 24ωρο της ζωής τους υφίσταται πολύ χαμηλός κορεσμός οξυγόνου του αρτηριακού τους αίματος, όπως και μεταβολική οξέωση με άθροιση γαλακτικού οξέος.

Επίσης το νεογνό εμφανίζει υψηλές τιμές γ-γλουταμινικής τρανσφεράσης (γGT) και τρανσαμινασών.

Επίσης χαρακτηριστική στα νεογνά είναι η αυξημένη χολεριθρίνη (3η – 5η μέρα από τη γεννεσή τους), με τιμές που σπάνια υπερβαίνουν 5mg/dL.

Η αύξηση αυτή της χολεριθρίνης που χαρακτηρίζει τον αιμολυτικό ίκτερο των νεογνών προέρχεται από την καταστροφή των αυξημένων ερυθρών αιμοσφαιρίων, τα οποία διαθέτει κατά αυξημένο αριθμό το νεογνό κατά την εμβρυϊκή ενδομήτριο ζωή του, η οποία χαρακτηρίζεται από υποξία.

Επίσης τα νεογνά εμφανίζουν υψηλές τιμές Ca, Na, K, Cl, θυροξίνη, τριϊωδοθυρονίνης, οι οποίες παραμένουν υψηλές και στη βρεφική και παιδική ηλικία.

Επίσης οι τιμές φωσφόρου (P4) και αλκαλικής φωσφατάσης (SAP) είναι υψηλές κατά την περίοδο ανάπτυξης του σκελετού μέχρι την εφηβεία.

Η συγκέντρωση των πρωτεϊνών του ορού αυξάνεται στη βρεφική ηλικία και εξισώνεται με τις τιμές του ενήλικου πληθυσμού μετά τα 10 πρώτα χρόνια της ζωής.

Επίσης η μεγάλη ηλικία συνοδεύεται από σημαντικές μειώσεις των διαφόρων ορμονών όπως των στεροειδών ορμονών της τριϊωδοθυρονίνης, παραθορμόνης, κορτιζόλης, δευδροεπιανδροστερόλης.

2.    ΤΟ ΦΥΛΟ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ;

Οι κυριότερες εξετάσεις που διαφέρουν μεταξύ ανδρών και γυναικών είναι : α) η αιμοσφαιρίνη – χαμηλότερη στις γυναίκες, β) ο σίδηρος ορού – χαμηλότερη στις γυναίκες, γ) αλκαλική φωσφατάση, τρανσαμινάσες, αλδολάση, έχουν μεγαλύτερες τιμές φυσιολογικά στους άνδρες από τις γυναίκες, δ) Ca – αλβουμίνη, Mg.

Επίσης συγκεντρώσεις γ-σφαιρίνων, HDL-χοληστερόλης είναι υψηλότερες στις γυναίκες από τους άνδρες, ενώ ουρία, κρεατινίνη ορού, ουρικού οξέος, χολεριθρίνης σύμφωνα με στατιστικά δεδομένα εμφανίζονται με υψηλότερες φυσιολογικές τιμές στους άνδρες και στις γυναίκες.

3.    Η ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ ΦΥΛΕΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΙΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΤΙΜΕΣ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ;

Στατιστικά δεδομένα δείχνουν ότι η Μαύρη φυλή εμφανίζει συγκέντρωση ολικών πρωτεϊνών και ειδικά των γ-σφαιρίνων όπως και οι τιμές ανοσοσφαιρίνης G (IgG) και IgA εμφανίζουν αντίστοιχη κατά 40% και κατά 20% αύξηση στους νέγρους σε σύγκριση με τους λευκούς.

Το ίδιο συμβαίνει και για τις τιμές της γαλακτικής δεϋδρογενάσης και κρεατινοφωσφοκινάσης.

4.    Η ΔΙΑΙΤΗΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ;

Η πρόσφατη λήψη τροφής επηρεάζει (αυξάνει) τις τιμές μέτρησης :

  • Ινσουλίνης ορού
  • Γαστρίνης ορού
  • Γλυκογόνης
  • Αυξητικής ορμόνης
  • Καλτσιτονίνης
  • Γλυκόζης
  • Fe
  • Ολικών λιπιδίων
  • Αλκαλικής φωσφατάσης

Κυρίως με λήψη λιπαρού γεύματος,

Ειδικότερα η κατανάλωση καφέ, τσαγιού, κόκα-κόλας, προκαλεί αύξηση των τιμών της γλυκόζης αίματος, κορτιζόλης πλάσματος (αλλοίωση και του νυχθημερήσιου ρυθμού έκκρισης της κορτιζόλης) (αυξημένη τιμή το πρωΐ (8η πρωϊνή) – χαμηλότερη τιμή 4 απόγευμα).

Επίσης η καφεΐνη αυξάνει τα λιπαρά οξέα πλάσματος σε ποσοστό 30% όπως τα ολικά λιπίδια και λιποπρωτεΐνες.

Η λήψη οινοπνευματωδών ποτών σε μεγάλη ποσότητα προκαλεί αύξηση γλυκόζης αίματος κατά ποσοστό 20% - 50%.

Η αύξηση αυτή εμφανίζεται κυρίως σε άτομα πάσχοντα ήδη από σακχαρώδη Διαβήτη.

Γενικά η λήψη αλκοόλης μπορεί να προκαλέσει αναστολή της νεογλυκογένεσης και να προκληθεί υπογλυκαιμία και αύξηση των κετονικών σωμάτων στο αίμα.

Η υπογλυκαιμία αυτή είναι συχνή σε νεαρής ηλικίας αλκοολικούς και σε ελλιπή σίτιση. Η λήψη της αλκοόλης με συνοδεία λιπαρών γευμάτων προκαλεί αύξηση του ουρικού οξέος και των τριγλυκεριδίων του αίματος (η οποία διαρκεί επί 12 ώρες).

Σημαντική πρόσληψη αλκοόλης σε μικρό χρονικό διάστημα προκαλεί αύξηση της καλτσιτονίνης της γαστρίνης, κορτιζόλης ορού, κατεχολαμίνων.

Επίσης στους άνδρες προκαλείται μείωση της τεστοστερόνης του πλάσματος και αύξηση L.H. (Λουτεοτρόπος ορμόνη).

Η αύξηση γGT χαρακτηρίζει την λήψη οινοπνεύματος και αποτελεί ευαίσθητο δείκτη της λειτουργίας του ήπατος.

Στους καπνιστές η χρήση νικοτίνης αυξάνει την συγκέντρωση της αδρεναλίνης στο αίμα.

Επίσης η χρήση νικοτίνης αυξάνει την συγκέντρωση γλυκόζης μέχρι και 10mg/dL σε χρονικό διάστημα 10 λεπτών από το κάπνισμα ενός και μόνο τσιγάρου.

Η αύξηση αυτή μπορεί να διατηρηθεί και για διάστημα 1 ώρας.

Επίσης η νικοτίνη προκαλεί αύξηση της αυξητικής ορμόνης σε σημαντικό βαθμό (ακόμα και 10 φορές περισσότερο από το κανονικό – 10 φορές περισσότερο του φυσιολογικού).

Στους βαρείς καπνιστές παρατηρείται αύξηση έως και 40% της κορτιζόλης ορού σε διάστημα 5΄ όπως και τα 11-υρδοξυ-κορτικοστεροειδή.

Η επίδραση του καπνίσματος στα κύτταρα του αίματος είναι σημαντική (αυξάνεται ο αριθμός των ερυθρών αιμοσφαιρίων). Άλλες φορές σε κατάχρηση νικοτίνης το ποσοστό της καρβδοοξυαιμοσφαιρίνης αυξάνεται έως και 10% της ολικής τιμής αιμοσφαιρίνης.

Επίσης ο αριθμός των λευκών αιμοσφαιρίων αυξάνεται μέχρι και 30%.

Στους καπνιστές οι ανοσοσφαιρίνες IgA, IgG, IgM όπως και η συγκέντρωση IgE εμφανίζουν μεγαλύτερες τιμές, ενώ η Βιταμίνη Β12 έχει χαμηλότερες των φυσιολογικών τιμών.

Η λήψη φρούτων και λαχανικών (ντομάτες, μπανάνες) τα οποία περιέχουν 5-υδροξυτρυπταμίνη (σεροτονίνη) προκαλούν αύξηση της απέκκρισης 5-ΗΤΑΑ από τα ούρα.

Η κατανάλωση αβοκάντος επηρεάζει την έκκριση ινσουλίνης.

Η βρώση κρεμμυδιών ελαττώνει το σάκχαρο αίματος και την απάντηση της ινσουλίνης δρα τις αυξομειώσεις της γλυκόζης αίματος.

Βιολογικοί ρυθμοί – επίδραση αυτών στις διάφορες ουσίες, ορμόνες του αίματος

Ο ρυθμός Παραγωγής ενδογενών ουσιών και ειδικά ορμονών εμφανίζει διακυμάνσεις κατά την διάρκεια του 24ώρου. Έτσι η ACTH (φλοιοτρόπος ορμόνη) και η κορτιζόλη ορού ακολουθεί ένα σταθερό νυχθημερήσιο ρυθμό με τα επίπεδα των ορμονών αυτών υψηλότερα κατά τις πρωϊνές ώρες και μειωμένα κατά τις απογευματινές και βραδινές ώρες.

Τέτοιους ρυθμούς ακολουθούν :

  1. Το κάλιο (Κ)
  2. Θυρεοειδοτρόπος ορμόνη
  3. Αλδοστερόνη
  4. Θυροξίνη

Η ρενίνη βρίσκεται φυσιολογικά αυξημένη κατά τις πρωϊνές ώρες στη διάρκεια του ύπνου και ελαττώνεται τις απογευματινές ώρες.

Η τιμή της ινσουλίνης ορού είναι μεγαλύτερη το πρωΐ.

Μεγαλύτερη απέκκριση K και Na στα ούρα γίνεται το μεσημέρι.

Η απέκκριση Ca – Mg είναι μεγαλύτερη κατά τις νυκτερινές ώρες.

Οι τιμές σιδήρου και φωσφόρου εμφανίζουν αύξηση τις απογευματινές ώρες, συγκριτικά με τις πρωϊνές.

Στα τυφλά άτομα πρέπει να σημειωθεί ότι οι σταθερές νυχθημερινοί ρυθμοί εμφανίζονται μειωμένες.

5.    Η ΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ;

Η απάντηση είναι καταφατική.

Έτσι οι συνολικές πρωτεΐνες του πλάσματος όπως και ουσίες οι οποίες συνοδεύονται με τις λευκωματίνες (οι οποίες αποτελούν τα «οχήματα» του οργανισμού), κορτιζόλη, θυροξίνη, Ca, Cu, χολερυθρίνη, Fe εμφανίζουν αυξημένες τιμές μέχρι και 20% στα περιπατητικά άτομα συγκριτικά με τα κλινήρη άτομα.

Η μεταβολή της θέσης του σώματος από την ύπτια κατακεκλιμένη θέση στην όρθια θέση προκαλεί αύξηση αλδοστερόνης, κατεχολαμίνων, ρενίνης, αντιδιουρητικής ορμόνης.

Επίσης η μεταβολή του σώματος από ύπτια σε όρθια θέση μειώνει κατά 10% τον όγκο του αίματος.

Ο κλινοστατισμός επηρεάζει άμεσα τον γενικό μεταβολισμό του σώματος με αύξηση αποβολής δια των ούρων αζώτου – ασβεστίου – νατρίου – καλίου – φωσφόρου – ουρικού οξέος.

Η ΦΥΣΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ STRESS ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

Η φυσική επίσης άσκηση προκαλεί υπογλυκαιμία και αύξηση των επιπέδων αίματος του γαλακτικού οξέος μέχρι 10 φορές παραπάνω.

Επίσης εντατική άσκηση συνοδεύεται από αύξηση της ρενίνης του πλάσματος ≈ περίπου 400 φορές και αύξηση της αλδοστερόλης, κορτιζόλης, κατεχολαμινών, της αυξητικής ορμόνης και της προλακτίνης.

Το stress που αποτελεί πια αναπόσπαστο Παράγοντα της ζωής μας, προκαλεί αύξηση της – προλακτίνης – αυξητικής ορμόνης – φλοιοτρόπς (ACTH) ορμόνης – κορτιζόλης – κατεχολαμινών.

Οι αθλητές εμφανίζουν συνήθως μεγαλύτερες τιμές ενζύμων του ορού, όπως και ουρίας, ουρικού οξέος, κρεατινίνης, θυροξίνης.

Αυτό αποδίδεται στη μεγαλύτερη μυϊκή μάζα που διαθέτουν αυτοί, συγκριτικά με τα μη γυμνασμένα άτομα.

6.    Η ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ;

Η ενδομυϊκή οδός χορήγησης των φαρμάκων (ενδομυϊκές ενέσεις) προκαλούν απελευθέρωση ενζύμων τα οποία φυσιολογικά βρίσκονται στο μυϊκό ιστό όπως αλδολάση – κρεατινο-φωσφοκινάση – γαλακτική δεϋδρογενάση – κρεατίνη.

Η απελευθέρωση αυτή προκαλεί αυξημένες τιμές στο ορό, οι οποίες διατηρούνται και πάνω από 48-50 ώρες.

Η χορήγηση οπιούχων ενδομυϊκά προκαλεί σπασμό του σφικτήρα του Oddi με επακόλουθο αύξηση ηπατικών ενζύμων (τρανσαμινάσες – αλκαλική φωσφατάση).

Η λήψη αντισυλληπτικών δισκίων επηρεάζει τη μέτρηση των ορμονών του θυρεοειδούς στο αίμα.

Η παρατεταμένη χορήγηση διουρητικών φαρμάκων προκαλεί μείωση του K και Na του πλάσματος.

Οι θειαζίδες προκαλούν αύξηση του ουρικού οξέος του αίματος.

Η παρατεταμένη λήψη φαινιτοΐνης, προκαλεί ενδοηπατική χολόσταση (αύξηση SGoT, SGpT, γGT, χολοριθρίνης).

Επίσης ελαττώνει τη συγκέντρωση της θυροξίνης και Τ3 στον ορό αίματος.

Προκαλεί επίσης ελάττωση της FSH και του αριθμού των σπερματοζωαρίων.

7.    Η ΓΕΝΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΑΡΡΩΣΤΟΥ ΕΧΕΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ;

Έτσι, όταν το άτομο εμφανίζει πυρετό εμφανίζεται υπογλυκαιμία, αύξηση ACTH, κορτιζόλης.

Επίσης ο πυρετός ελαττώνει την κυκλοφορούσα θυροξίνη, επιταχύνει το μεταβολισμό του οργανισμού, προκαλεί «ελάττωση» του P4 – Fe – Zn του ορού.

Σε ορισμένα τυφλά άτομα καταργείται ο φυσιολογικός νυχθημερήσιος ρυθμός έκκρισης κορτιζόλης, μειώνεται ο μεταβολισμός του σιδήρου, χρόνος και τεχνικές που γίνεται η αιμοληψία.

Η αιμοληψία στους άνδρες πρέπει να γίνεται πριν από :

Α) Την ουρολογική (δακτυλική) εξέταση του προστάτη αδένα για να αποφευχθεί ψευδής μεγάλη αύξηση του τιροστατικού αντιγόνου (P.S.A.) – όξινου φωσφατάσης, που προέρχεται από τον προστάτη.

Β) Η εκτέλεση ενδομυϊκών ενέσεων αυξάνει την τιμή της CPK.

Η τεχνική της αιμοληψίας πρέπει να τηρεί τους εξής κανόνες :

α) Πρέπει να αποφεύγεται η χρήση οινοπνεύματος όταν γίνεται η συλλογή αίματος για μέτρηση επιπέδων αλκοόλης στο αίμα.

β) Να μη γίνεται η λήψη αίματος από περιφερική φλέβα, στην οποία χορηγείται ήδη ορός.

γ) Η λήψη αίματος με την εφαρμογή της ελαστικής περιχειρίδας πρέπει να γίνεται στο συντομότερο χρονικό διάστημα και αυτό γιατί η παρατεταμένη εξωτερική πίεση, η αύξηση της πίεσης στη φλέβα, προκαλεί υποξία, εξαγγείωση ύδατος και μικρομοριακών ουσιών από τον αγγειακό αυλό στον εξωκυττάριο χώρο. Η ελάττωση με τους παραπάνω μηχανισμούς των λευκωματικών που είναι μικρομοριακά λευκώματα και ο βιολογικός τους ρόλος είναι η σύνδεση ουσιών και φαρμάκων τα οποία κυκλοφορούν στον οργανισμό, επιδρούν στην μέτρηση ουσιών που συνδέονται με τις λευκωματίνες αυτές όπως θυροξίνη, ασβέστιο, κορτιζόλη.

δ) Επίσης το «πατροπαράδοτο» άνοιγμα και κλείσιμο της γροθιάς το οποίο θεωρείται ότι προκαλεί καλύτερη εμφάνιση και διαγραφή του φλεβικού δικτύου πρέπει να αποφεύγεται γιατί προκαλεί αύξηση της συγκέντρωσης Κ, P4, LDH.

ε) Τα υλικά της συλλογής των δειγμάτων (ούρων, αίματος που λαμβάνονται πρέπει να τοποθετούνται σε ειδικά σωληνάρια, δοχεία). Το Ca προσκολλάται στα πλαστικά σωληνάρια – Η ACTH προσκολλάται σε γυάλινες σύριγγες. Γενικά τα ούρα με ή χωρίς προσθήκη χημικών ουσιών πρέπει να διατηρούνται στο ψυγείο καθ’ όλη την διάρκεια της συλλογής τους.

στ) Αν κάποιο δείγμα προς εξέταση αίματος εμφανίσει αιμόλυση (αυτή γίνεται μακροσκοπικά ορατή όταν ξεπερνά 20mg/dL) επηρεάζονται η συγκέντρωση Κ, Mg, P4, χολεριθρίνης, γαστρίνης, ινσουλίνης.

Γενικά σε αντίθεση με το πλήρες αίμα ο ορός ή το πλάσμα αίματος είναι πολύ σταθερά.

Για αναλύσεις οι οποίες προγραμματίζονται να γίνουν έπειτα από 4 έως 24 στον ορό αίματος, τα δείγματα πρέπει να διατηρούνται στο ψυγείο ενώ αν η χρήση γίνει σε μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα ο ορός διατηρείται στην κατάψυξη.

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref.: - Κλινική Χημεία 2007, Ευαγ. Σπανός

- Merck Man 18th ed.

- Wikipedia

Ο αριθμός των βεβαιωμένων κρουσμάτων του COVID-19 έχει περάσει τα 30 εκατομμύρια και οι θάνατοι τις 10.000. Ενώ έχουμε αναλύσει το γονιδίωμα του ιού όπως και τον τρόπο μετάδοσης του (ανεύρεση ειδών κυτταρικών υποδοχέων ACE-2), εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτηματικά που αναφέρονται ειδικά στα μεγάλα ιϊκά φορτία που χαρακτηρίζουν τον ιό, τον τρόπο μετάδοσης, τις εκδηλώσεις του, τα κλινικά συμπτώματα που προκαλεί στον ανθρώπινο οργανισμό.

Τα συμπτώματα αυτά εμφανίζουν μεγάλο φάσμα (ασυμπτωματικοί ασθενείς «φορείς του ιού») μέχρι την «ανοσολογική καταιγίδα» δηλαδή την υπέρμετρη αντίδραση του ανασολογικού συστήματος που οδηγεί σε θάνατο του πάσχοντος.

Σήμερα έχει αποδειχθεί ότι ο ιός προσβάλλει σχεδόν όλα τα συστήματα και ιστούς του ανθρώπινου οργανισμού με εξολοθρευτικό ρυθμό και επακόλουθα.

Πάντως οι έρευνες και οι επιστημονικές παρατηρήσεις έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τέτοια μορφή πανδημίας δεν έχει γνωρίσει η ανθρωπότητα και χαρακτηριστικά αναφέρεται από επιστημονικές ομάδες ότι το σύνολο των εκδηλώσεων του ιού βρίσκεται πάντα ένα «βήμα μπροστά» από τα αποτελέσματα και τις έρευνες που καθημερινά εξετάζουμε.

ΑΡΧΗ ΛΟΙΜΩΞΗΣ

Όταν ένα μολυσμένο άτομο βήχει σταγονίδια περιέχοντα τον ιό εκτοξεύονται στον αέρα και μολύνουν το επόμενο άτομο, εισερχόμενα από τη μύτη όπου υπάρχουν κύτταρα που φυσιολογικά διαθέτουν «επιφανειακούς υποδοχείς» τους ACE-2 [(angiotensin converting enzymes) Φυσιολογικά οι υποδοχείς αυτοί ρυθμίζουν τα επίπεδα της αρτηριακής πίεσης].

Ο COVID-19 χρειάζεται απόλυτα την παρουσία του ACE-2 υποδοχέα μέσω του οποίου εισέρχεται στο υγιές κύτταρο του ανθρώπινου οργανισμού (οι ιοί χρειάζονται ζώντα κύτταρα για να πολλαπλασιαστούν).

Μετά την είσοδο του ο ιός στο υγιές κύτταρο καταλαμβάνει, καταλύει την αρχιτεκτονική του κυττάρου δημιουργώντας μυριάδες μικρότερα αντίγραφα αυτού ενώ παράλληλα προσβάλλει και άλλα υγιή κύτταρα.

Στη φάση αυτή κατά την οποία το «μολυσμένο» άτομο μεταδίδει τη νόσο, ειδικά τις πρώτες 7 ημέρες δεν υπάρχουν συμπτώματα. Μπορεί κάποια να εμφανιστούν, όπως : πυρετός – ξηρότητα λαιμού- βήχας-απώλεια γεύσης και όσφρησης-διάχυτες αρθραλγίες, μυαλγίες.

Αν το ανοσοποιητικό σύστημα του ατόμου που προσβάλλεται από τον ιό δεν αντιδράσει άμεσα, τότε ο ιός διαμέσου της τραχείας εγκαθίσταται στους πνεύμονες με πολύ συχνά θανατηφόρα αποτελέσματα.

Το αρχικό αυτό στάδιο της λοίμωξης είναι καθοριστικό για την πορεία της λοίμωξης από COVID-19. Αν υπάρξει θεραπευτική παρέμβαση (π.χ. χρήση μονοκλωνικών αντισωμάτων κατά ACE-2) που θα εμποδίζει την σύνδεση του ιού με το υγιές κύτταρο , αποτρέποντας έτσι την είσοδο του ιού στο υγιές κύτταρο και θα έχει σαν αποτέλεσμα την διακοπή της εξέλιξης του ιού και επομένως τη θεραπεία του ασθενή.

Στην συνέχεια της φλεγμονής ο ιός προσβάλλει τους πνεύμονες, διαταράσσει τη φυσιολογική λειτουργία της αναπνευστικής μεμβράνης των πνευμόνων (εισπνοή O2 και εκπνοή CO2 ).

Στη φάση αυτή της φλεγμονής από COVID-19 εκλύονται φλεγμονώδη μόρια (οι χυμοκίνες) που θα προκαλέσουν συνάθροιση κυττάρων ανοσολογικού συστήματος με τελική κατάληξη τη δημιουργία πύου (που αποτελεί τα «πτώματα» των λευκών αιμοσφαιρίων).

ΚΥΤΤΟΚΙΝΕΣ : (περιλαμβάνουν χυμοκίνες- ιντερλευκίνες- λευκοκίνες- ιντερφερόνες- παράγοντα νέκρωσης όγκου, οι κυττοκίνες που είναι 100 τον αριθμό πρωτεΐνες που παράγονται από τα λευκά αιμοσφαίρια. Παρέχουν μηνύματα ρύθμισης ανοσολογικών λειτουργιών (ανάπτυξη κυττάρου, λειτουργίες κατά την διάρκεια της φλεγμονής και των ειδικών ανοσολογικών αντιδράσεων. Κάθε κυττοκίνη εκκρίνεται από ειδικό κύτταρο κατόπιν ειδικού   ερεθίσματος.

ΧΥΜΟΚΙΝΕΣ : οικογένεια μικρών κυττοκινών ή πρωτεΐνης «ερεθισμάτων – σινιάλων» που εκκρίνονται από κύτταρα. Η ονομασία τους προέρχεται από την ικανότητα που διαθέτουν και προκαλούν χημειοταξία στα γειτονικά κύτταρα (χυμοτακτικές κυττοκίνες). Ετυμολογικά η λέξη προέρχεται από τη λέξη- χυμός και -κίνος που σημαίνει κίνηση.

Η κλινική εικόνα της πνευμονίας από COV-19 θα εκδηλωθεί σαν: βήχας-πυρετός-γρήγορη επιπόλαιη αναπνοή. Η πορεία εξέλιξης είναι η ακόλουθη:

1) ανάρρωση με υποστηρικτικά μέτρα (παροχή οξυγόνου-αντιβίωσης κ.α.).

2) αιφνίδια εμφάνιση συνδρόμου οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας (acute respiratory distress syndrome) που χαρακτηρίζεται από αναπνευστική ανεπάρκεια με συνοδό αναπνευστική υποξαιμία η οποία προκαλείται από σοβαρή βλάβη λόγω φλεγμονής της τριχοειδικής μεμβράνης των κυψελίδων των πνευμόνων (που γεμίζουν με φλεγμονώδη υγρά) που παρεμποδίζει την ανταλλαγή των αερίων (O2 – CO2).

 

Πίνακας 1

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Στην αξονική τομογραφία πνευμόνων οι πνεύμονες εμφανίζονται με διάσπαρτα διηθήματα κυρίως στα κατώτερα πνευμονικά πεδία.

Σημείωση: Ο COVID-19 προσβάλλει κυρίως το κατώτερο αναπνευστικό σύστημα σε αντίθεση με τους υπόλοιπους κοροναϊούς που προσβάλλουν το ανώτερο αναπνευστικό σύστημα.

Εκτός όμως από τους πνεύμονες ο COVID-19 προσβάλλει και πολλά άλλα όργανα του ανθρώπου, όπως:

  • ήπαρ
  • Νεφρά
  • Εντερικό σύστημα
  • Οφθαλμοί
  • Μύτη
  • Καρδιά
  • Αγγεία

Πολλοί κλινικοί γιατροί υποστηρίζουν ότι οι σοβαρές συνήθως θανατηφόρες μορφές του COVID-19 προκαλούνται από την «καταιγίδα κυττοκινών» που προκαλείται από τον καταιγιστικό ρυθμό απελευθέρωσης τους από την ενεργοποίηση του ανοσολογικού συστήματος και μέσω της έναρξης των μηχανισμών φλεγμονώδους αντίδρασης η οποία προκαλείται από τη λοίμωξη του COVID-19 (αλλά και κάθε ιού).

Το τελικό αποτέλεσμα της ενεργοποίησης αυτής και εμφάνισης καταιγίδας των κυττοκινών είναι και η καταστροφή των υγιών κυττάρων και ιστών του οργανισμού (πτώση αρτηριακής πίεσης- σχηματισμός θρόμβων- διαταραχές πηκτικότητας – βλάβη των αγγείων) με τελική κατάληξη στο σύνδρομο πολυοργανικής ανεπάρκειας (Multiple organ disfunction syndrome MODS).

Σύνδρομο Πολυοργανικής Ανεπάρκειας MODS Þ Σταδιακή ανεπάρκεια δύο ή περισσοτέρων οργανικών συστημάτων που προκαλείται από σήψη-φλεγμονώδεις απαντήσεις - τραυμάτων

Η θεραπευτική αντιμετώπιση του σταδίου αυτού περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή που θα «ελαττώσει» - «μειώσει» αυτή την υπέρμετρη και ανεξέλεγκτη φλεγμονώδη αντίδραση.

Τα φάρμακα όμως που θα χορηγηθούν για να ελαττώσουν την «δριμύτητα» της αντίδρασης αυτής μπορεί να καταπιέσουν παράλληλα και τη συνολική «ανοσολογική απάντηση» του ασθενή, στοιχείο που θα προκαλέσει ατέρμονα επίδραση στην εξέλιξη.

Ομάδες επιστημόνων αναφέρουν ότι δυσμενή προγνωστικά σημεία της λοίμωξης από COVID-19 αποτελούν η προσβολή αγγείων και νεφρών.

Η εντόπιση και καταστροφή του ενδοθηλίου των αγγείων που προκαλείται από τον ιό εξηγεί την εξέλιξη αυτής της νόσου.

Η καρδιακή λειτουργία σε ποσοστό 44% επηρεάζεται από την λοίμωξη του COVID-19. (εμφάνιση αρρυθμιών). Ενώ 20% των ασθενών από ιό εμφανίζουν καρδιακές βλάβες οι οποίες αποδίδονται και στην ύπαρξη υποδοχέων ACE-2 στην καρδιά.

Οι διαταραχές των μηχανισμών πήξεως που προκαλεί ο ιός ευνοούν τη δημιουργία θρόμβων αίματος με αποτέλεσμα την πρόκληση πνευμονικών εμβολών, αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων, διάχυτης ενδοαγγειακής πήξης (ανεύρεση D-dimers – D διμερή) σε ποσοστό 38% αλλά και θρομβώσεων 31% - θρομβοεμβολική μέση νόσος 26%.

D-dimers – D διμερή Þ θραύσματα από πρωτεΐνες που παράγονται στους θρόμβους του αίματος κατά την φυσιολογική αιμόσταση και προέρχονται από την αποδόμηση του ινώδους.

Επίσης η λοίμωξη από COVID-19 προκαλεί γενικευμένη σύσπαση των αγγείων π.χ. δάκτυλα χεριών – ποδιών με αποτέλεσμα οίδημα – επώδυνα άκρα, νέκρωση των ιστών περιφερικά αλλά και των Πνευμονικών Αγγείων, επιπλοκή η οποία επιτείνει την υποξαιμία των πνευμόνων.

Οι πνεύμονες αποτελούν το όργανο που προσβάλλει άμεσα ο COVID-19 και τούτο διότι οι πνεύμονες διαθέτουν πληθώρα από κυψελιδικά κύτταρα με υποδοχείς ACE-2.

Νεκροψίες απέδειξαν διάχυτη βλάβη των κυψελίδων των πνευμόνων και λεμφοκύτταρα περιέχοντα φλεγμονώδη διηθήματα εντός των πνευμόνων.

Η δύναμη της σύνδεσης του ιού στα όργανα του γαστρεντερικού σωλήνα είναι εκτεταμένη και αυτό οφείλεται στην ύπαρξη υποδοχέων ACE-2 στα κύτταρα των αδένων γαστρικού-12δακτύλου- πρωκτικού επιθηλίου όπως και στα επιθηλιακά κύτταρα (κύτταρα που επενδύουν την εσωτερική επιφάνεια των αιμοφόρων αγγείων και λεμφοφόρων αγγείων) εντεροκύτταρα (επιθηλιακά κύτταρα που επενδύουν την εσωτερική επιφάνεια του λεπτού και παχέος εντέρου). Δείγματα RNA του COVID-19 έχουν ανευρεθεί σε ποσοστό 53% στα κόπρανα ασθενών.

Επίσης η παρουσία ACE-2 υποδοχέων σε ποσοστό 5%-10% στον εγκέφαλο ερμηνεύει τις νευρολογικές εκδηλώσεις που προκαλεί ο COVID-19, προσβάλλοντας τον εγκεφαλικό ιστό διαπερνώντας τα «φράγματα» που διαχωρίζουν την κυκλοφορία του εγκεφάλου από την γενική κυκλοφορία.

Επίσης δυνατή προσβολή του εγκεφάλου γίνεται μέσω συναπτικής οδού στο αναπνευστικό κέντρο του εγκεφάλου στον προμήκη.

Η προσβολή του κέντρου αυτού δρα αρνητικά όταν εμφανίζεται το ARDS στους ασθενείς με COVID-19. Εγκεφαλοπάθεια [με ανίχνευση του ιού στο ΕΝΥ εγκεφαλονωτιαίο υγρό] έχει παρατηρηθεί σε λοίμωξη με COVID-19 .

Αίτιο θανάτου αποτελεί επίσης και η νεφρική ανεπάρκεια από COVID-19. Εμφανίζεται πιο συχνά στα άτομα που έπασχαν πριν από την προσβολή του COVID-19 από σακχαρώδη διαβήτη- αρτηριακή υπέρταση (ποσοστό 27%).

Ο COVID-19 προσβάλλει και τους οφθαλμούς με εμφάνιση επιπεφυκίτιδας-ερυθρότητας των ματιών.

Τεμαχίδια του ιού έχουν εντοπιστεί με την χρήση του ηλεκτρονικού μικροσκοπίου σε νεκροτομικό υλικό νεφρικού ιστού (άμεση βλάβης νεφρών). Έμμεση βλάβη των νεφρών προκαλείται και από την έκλυση των κυττοκινών που προκαλούν μείωση της αιμάτωσης των νεφρών αλλά και από την θεραπευτική χορήγηση του αντιϊκού φαρμάκου Remdesivir.

Remdesivir : Δρα αναστέλλοντας τις RNA πολυμεράσης των ινών :

  • Ομλοΐων EBOY - MARV
  • Κοροναϊών SADS – COV – MERS – COV
  • Παραμοξυϊών RSV – HIV – Hendra

 

 

 

Αντεδείξεις :

  • Ηπατική ανεπάρκεια ALT>5
  • Νεφρική ανεπάρκεια – αιμοκάθαρση
  • Πολυοργανική ανεπάρκεια.

ΠΑΡΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΧΛΩΡΟΚΙΝΗΣ

Δόσεις :

  • HCE Χλωροκίνης 400mg/12ωρο την πρώτη μέρα και 200 x 2 τις επόμενες.
  • Φωσφορική χλωροκίνη 500mg x 2 x 7 μέρες
    • Βαρειά μυασθένεια
    • Πορφυρία
    • Επιληψία
    • Βλάβη αμφιβληστροειδή
    • Αλληλοεπίδραση με άλλα φαρμάκα.

Έλεγχος καθημερινή ΗΚΓ (QT 450-500) και παρακολούθηση εργαστηριακών παραμέτρων (ήπατος – αίμα).

Σε εμφάνιση γαστρεντερικών διαταραχών διακόπτεται η χορήγηση φαρμάκου.

 

Το Clizumab :

Το φάρμακο δεσμεύεται ειδικά στους διαλυτούς και διαμεμβρανικούς υποδοχείς των IL-6 κυττοκίνη που συμμετέχει στις ανοσοαπαντήσεις.

Η IL-6 συμμετέχει στην ενεργοποίηση των Τ-κυττάρων, εξαγωγή έκκρισης ανοσοσφαιρίνης, εξαγωγή έκκρισης πρωτεϊνών οξείας φάσης, διέργεση αιμοποίησης έχει πιθανή συμμετοχή Ιντερλευκίνης-6 στην αιτιοπαθογονείς φλεγμονώδων νόσων, οστεοπόρωσης, νεοπλασιών (πολλαπλούν μυέλωμα - …… προστάτου), αυτοάνοσων νόσων (ρευματοειδής αρθρίτιδα).

Αντενδείξεις : Οξείες φλεγμονές – ασυμπτωματική Tbc.

Παρενέργειες :

  • Αύξηση χοληστερίνης
  • SGOT – SGPS – γGT
  • Έλκη στόματος
  • Γαστρίτιδα
  • Διατρήσεις Γ.Ε.Σ. (0,20% σε χορήγηση 6 μηνών)
  • Συμπτώματα αναφυλαξίας (0,2%).

ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ

Η λοίμωξη με COVID-19 εμφανίζει χαρακτήρες «υπερβολικής φλεγμονής» με εργαστηριακά ευρήματα όπως :

  • Αύξηση IL-2, IL-7, IL-6, granulocyte-macrophage cdmy-stimulating factor (παράγοντας που προάγει τις αποικίες μακροφάγων-κοκκιοκυττάρων).
  • Αύξηση macrophage inflammatory protein ( πρωτεΐνης φλεγμονής μακροφάγων).
  • Αύξηση interferon-gamma induced protein.
  • Αύξηση του παράγοντα νέκρωσης όγκου (tumor necrosis factor).

Ασθενείς με εμφάνιση ARDS εμφανίζουν «κλασσικούς» βιολογικούς δείκτες όπως:

  • Αύξηση CRP (C – αντιδρώσας πρωτεΐνης)
  • Αύξηση LDH ( λακτικής δευδρογενάσης)
  • Αύξηση D-dimers (D-πολυμερών)
  • Αύξηση φεριτίνης.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Ο παρακάτω αλγοριθμικός πίνακας θεραπείας περιλαμβάνει σε γενικές γραμμές το εργαστηριακό βεβαιωμένο κρούσμα από COV-19.

Ανήκει η δημιουργία στον Ιατρικό Σύλλογο……… και έχει σκοπό την αντιμετώπιση σαν «πρώτη γραμμή άμυνας» βεβαιωθέντος κρούσματος COV-19.

 

           
     
 
     
 
   


 


Την χρονική αυτή στιγμή δεν υπάρχει ειδική θεραπεία. Θεραπευτικοί στόχοι περιλαμβάνουν την διατήρηση κυρίως της οξυγόνωσης των πνευμόνων και συμπτωματική με χορήγηση φαρμάκων (όπου τα γνωστά φάρμακα χλωροκίνη και ερυθρομυκίνη κατέχουν κύριο ρόλο όπως και τα διάφορα αντιικά γνωστά φάρμακα).

Οι ελπίδες όλης της ανθρωπότητας στρέφονται στην δημιουργία, εξέλιξη, κυκλοφορία εμβολίου που βρίσκεται η όλη διαδικασία σε καλό δρόμο.

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref.: - Βικιπαίδεια

  • Science Mag .org
  • Taber’s λεξικό

 

Η ζωή μετά τον κορωνοϊό στις κοινωνίες δεν θα είναι πια η ίδια όπως ήταν πριν.

Θα εξαρτηθεί από πολλούς παραμέτρους όπως αν οι κοινωνίες θα μπορέσουν να βγουν μετά από αυτή την εφιαλτική δοκιμασία με ενισχυμένο αίσθημα συνοχής και αγάπης ή αντίθετα θα βγουν από την δοκιμασία αυτή με αποδιοργάνωση συναισθημάτων, σκέψεων αλληλεγγύης, έλλειψη εμπιστοσύνης και ενίσχυση του «ατομικού» εγώ.

Βέβαια όλα τα παραπάνω εξαρτώνται άμεσα από την κατάσταση της οικονομίας η οποία υφίσταται βαθύτατη ύφεση από την πανδημία του ιού COV-19.

Η επέλευση της πανδημίας έδωσε το τελευταίο κτύπημα στην εξάντληση του νεοφιλελευθερισμού και του υποδείγματος που αφορά την παραγωγή, κατανάλωση, όπως και στο χρηματοπιστωτικό σύστημα γενικότερα.

Μήπως η πανδημία αυτή δρα σαν καταλύτης για την επίσπευση εμφάνισης των κρίσεων που αφορούν – κοινωνικό – ατομικό – κοινωνοικονομικό σύστημα.

Τα μέτρα που ήδη λαμβάνονται μπορεί να δίνουν μερικές απαντήσεις όπως π.χ. ενώ το 2008 κατά την διάρκεια της κρίσης στόχο υπήρξε η στήριξη των επιχειρήσεων από την Κυβέρνηση, αντίθετα σήμερα οι Κυβερνήσεις έρχονται αρωγοί, παρέχοντας οφέλη τα οποία θα καλύψουν μέρος του εισοδήματος των εργατών και ελεύθερων επαγγελματιών, στηρίζοντας τον άνθρωπο.

Ο Μουνίχα που θα μείνει στην ιστορία σαν «ο πρόεδρος των πτωχών» της Ουρουγουάης αναφέρει χαρακτηριστικά σε μία συνέντευξη του, τα εξής:

«Δεν είναι η πανδημία του ιού που θα αποφασίσει το τέλος του Καπιταλισμού. Αυτό πρέπει να γίνει από την οργανωμένη βούληση των ανθρώπων και ειδικά εκείνων που τον δημιούργησαν»

Σήμερα ο Θεός της αγοράς αποτελεί την πιο φανατική θρησκεία της εποχής μας και θιασώτης και απόλυτος υπηρέτης της είναι ο πρόεδρος των ΗΠΑ.

Από αυτή την πανδημία θα μπορούν να προκύψουν πολλά οφέλη συνεχίζει ο Μουνίχα όπως λιγότερο εγωϊσμός κοινωνικός, ατομικός, περισσότερη γενναιόδωρη σκέψη.

Ας εκλάβουμε την Πανδημία σαν πρόκληση που το περιβάλλον και η Γη - π.χ. ο περιορισμός της κυκλοφορίας για τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού, η επακόλουθη μείωση των επιπέδων της ρύπανσης της ατμόσφαιρας πάνω από την Ευρώπη έχει μειώσει τις πιθανότητες εμφάνισης σεισμών – μας υπενθυμίζει ότι δεν είμαστε απόλυτοι ιδιοκτήτες αυτού του κόσμου, αποβάλλοντας την απατηλή αυτή ιδέα.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η πανδημία του κορωνοϊού μας προτρέπει, μας υπενθυμίζει ότι τα κράτη μελλοντικά πρέπει να επενδύσουν :

α) στα καινοτόμα μηνύματα και επιτεύγματα της Ιατρικής και της Δημόσιας Υγείας.

β) στην διαχείριση των δημόσιων επενδύσεων και την διάθεση τους προς το κοινωνικό όφελος και συμφέρον. Ας θεωρήσουμε προειδοποιητική αυτή την πανδημία και σας οργανωθούμε καλύτερα για μία μελλοντικά επερχόμενη μεγάλη κρίση όπως εκείνη της κλιματικής αλλαγής που μελλοντικά επέρχεται.

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

ΦΑΡΜΑΚΑ ΚΑΙ ΑΙΜΟΔΟΣΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

Κάθε υπηρεσία αιμοδοσίας υποχρεούται από τον νόμο να διαθέτει πλήρη κατάλογο των φαρμάκων που επιδρούν στην προσφορά αίματος από τον δότη, ο οποίος λαμβάνει αυτά για οξείες ή χρόνιες παθήσεις.

Η κατάλογοι αυτοί καταρτίζονται είτε με σειρά του αλφάβητου (φάρμακα και ασθένεια) είτε με την αναφορά των ασθενειών και φαρμάκων (μεικτός κατάλογος). Οι κατάλογοι αυτοί είναι μακροσκελείς αλλά είναι απαραίτητοι για τη για δότη και γιατρό.

 

Παραδείγματα : Δότης που πάσχει από αυτοάνοσα νοσήματα (θυρεοειδίτιδα Hashimoto – ρευματοειδής αρθρίτιδα – σαρκοείδωση – δερματομυοσίτιδα), αποκλείονται ειδικά από αυτούς εκείνοι που εμφανίζουν προσβολή ενός ή περισσότερων οργάνων.

                                 Στο αυχενικό σύνδρομο, αναβάλλεται η αιμοδοσία στα άτομα με πρόσφατες εκδηλώσεις της νόσου, πρόσφατη θεραπεία.

Επιτρέπεται η αιμοδοσία εφόσον οι προσβολές δεν είναι συχνές (τελευταία προσβολή προ 2μηνών) και εφόσον δεν υπάρχει ΟΡΘΟΣΤΑΤΙΚΗ ΠΙΕΣΗ κατά την εξέταση.

Άφθες : αν ο αιμοδότης πάσχει από άφθες γίνεται αιμοληψία μετά την ίαση αυτών περίπου 7 μέρες μετά το τέλος της θεραπείας και παράλληλα εξετάζοντας τα αίτια που προκαλούν αυτές (ανοσοκαταστολή, συχνός υποτροπιασμός).

Αυτιά τρύπημα, μύτης τρύπημα : αναβάλλεται η αιμοδοσία 4 μήνες εφόσον δεν υπάρχει σιγουριά ότι τα σύνεργα που χρησιμοποιήθηκαν ήταν μίας χρήσης.

Βάρος σώματος : υπολογίζεται Δείκτης Μάζας Σώματος που υπολογίζεται από το σωματικό βάρος (Kgr) προς το ύψος (μέτρα) στο τετράγωνο π.χ. 80κιλά, ύψος 1.85. ΒΜΙ 80/1.852=23,4.

Υπέρβαρο θεωρείται το άτομο ΒΜΙ>25

Παχύσαρκο θεωρείται το άτομο ΒΜΙ>30

Στην Ελλάδα αποκλείονται σαν αιμοδότες άτομα με ΒΜΙ >50

Βελονισμός, αναβάλλεται η αιμοδοσία για 4-12 μήνες.

Βήχας, όταν πάσχει ο δότης, ερευνάται το αίτιο, αναβάλλεται η αιμοδοσία.

Λήψη σκευασμάτων Βιταμίνης Α, (Φυσικά – συνθετικά παράγωγα) πρέπει να ερευνηθεί ποιο σκεύασμα χορηγείται, η ημερομηνία τελευταίας λήψης. Ο χρόνος αποκλεισμού από την αιμοδοσία εξαρτάται από το σκεύασμα π.χ. η λήψη φυσικών οξειδωμένων παράγωγων Βιτ. Α (ρετινόλη, ισοτρετινόλη, ρετινοϊκό οξυ) υπό μορφή χαπιών, αλοιφών, προκαλεί αναβολή της αιμοδοσίας για 4 εβδομάδες μετά την τελευταία δόση.

Το ίδιο ισχύει και για την λήψη μικτών σκευασμάτων Βιτ. Α (Aquasol, Eviol, Phosphovitam fort).

Για τα συνθετικά παράγωγα της Βιτ.Α ο χρόνος αποκλεισμού αιμοδοσίας είναι μεγαλύτερος και τούτο διότι Παράγωγα Βιτ. Α (TAZAROTEN – ACITRETION) ανήκουν στην κατηγορία των Χ εμβρυοτοξικών φαρμάκων.

Ισοτρετινοΐνη – ετρετονοΐνη είναι τερατογόνα (Χ κατηγορία εμβρυοτοξικών φαρμάκων).

Η λήψη ΑΚΙΤΡΕΚΙΝΗΣ αποκλείει για 3 χρόνια οδηγίες (FDA) την αιμοδοσία.

Γαστρίτιδα – Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠ), αναβολή αιμοδοσίας επί κακοήθειας στομάχου – όπως και Μη θεραπεύσιμης λοίμωξης από ελικοβ. Πυλωρού.

ΓΟΠ : αρνητικές εξετάσεις για Ελικ. Πυλωρού και χωρίς την ύπαρξη συμπτωμάτων της ημέρα της αιμοδοσίας γίνεται δεκτός ο αιμοδότης.

Ανεύρυσμα : αποκλείεται η αιμοδοσία (ανεύρυσμα εγκεφάλου – αορτής).

Έμμηνος ρύση : σε μερικές χώρες δεν επιτρέπεται η αιμοδοσία κατά την διάρκεια της έμμηνης ρύσης.

Πολλές αιμοδοσίες εξετάζοντας την αιμοσφαιρίνη, την απώλεια όχι μεγάλης ποσότητας αίματος – την ύπαρξη ή μη δυσμηνόρροιας δέχονται την αιμοδότρια αλλά από την αιμοδοσία αυτή δεν γίνεται παρασκευή αιμοπεταλίων (Μειωμένος φυσιολογικά αριθμός κατά την έμμηνο ρύση).

  • Αντιαιμοπεταλιακά Φάρμακα

Πολλές κατηγορίες φαρμάκων εκτός από τα γνωστά φάρμακα για τον θεραπευτικό τους σκοπό (π.χ. κλοπιδογρέλη) εμφανίζουν αντιαιμοπεταλιακή δράση (π.χ. αντικαταθλιπτικά!!!).

  • Χρήση αντιβιοτικών

Αν λαμβάνονται για λοίμωξη ή αιμοδοσία αναβάλλεται για 1 εβδομάδα μετά την τελευταία δόση του αντιβιοτικού (στην περίπτωση ήπιων λοιμώξεων) και 4 εβδομάδες μετά βαρεία λοίμωξη (πνευμονία, πυελονεφρίτιδα).

  • Αντιδιαβητική αγωγή

Σε κάποιες χώρες η αιμοδοσία δεν γίνεται όταν ο Σ.Δ. θεραπεύεται με ινσουλίνη. Σε άλλα κράτη αποκλείεται ο αιμοδότης με Σ.Δ. που θεραπεύει τη νόσο με χρήση βόειου ινσουλίνης. Ακόμα και αν η χρήση του τύπου αυτού της ινσουλίνης έχει γίνει 1 φορά στη ζωή του αιμοδότη (φόβος για νόσο τρελλών αγελάδων!!). Στις χώρες όπου οι πάσχοντες από Σ.Δ. θεραπεύονται με χορήγηση ανασυνδυασμένης ινσουλίνης, απαιτείται να μην έχει επέλθει αλλαγή του σκευάσματος της ινσουλίνης αλλά και της δόσης της τις τελευταίες 4 εβδομάδες (στόχος η επίτευξη καλής ρύθμισης σακχάρου αίματος).

  • Αντιθυρεοειδικά φάρμακα

Ο δότης δεν γίνεται δεκτός κατά την διάρκεια της θεραπείας νόσων του θυρεοειδή αδένα. Επικρατούσα άποψη (αιμοδοσία ΑΧΕΠΑ) συνιστάται η αναβολή της αιμοδοσίας 2 χρόνια μετά το τέλος της θεραπείας.

  • Ασπιρίνη

Να μην έχει κάνει χρήση ασπιρίνης τις ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ 5 ΜΕΡΕΣ.

Η συστηματική χρήση ασπιρίνης αποκλείει την αιμοδοσία.

  • Διουρητικά φάρμακα

Εξετάζεται ο λόγος της χορήγησης των διουρητικών ελέγχονται άμεσα ή ύπαρξη ΟΡΘΟΣΤΑΤΙΚΗΣ ΥΠΟΤΑΣΗΣ. Αποκλείεται ο δότης αν λαμβάνει τα διουρητικά για νόσους καρδιαγγειακού νοσήματος ή νεφρών.

  • Διπολική Διαταραχή

Με προσεκτική προσέγγιση του αιμοδότη αποφεύγεται η αιμοδοσία.

  • Εγκυμοσύνη

Αποκλείεται η αιμοδοσία κατά την διάρκεια της ή επί υποψίας αυτής ή αγωγής με αντισυλληπτικά φάρμακα. Επιτρέπεται η αιμοδοσία 6 μήνες μετά την εγκυμοσύνη.

  • Ηπατίτιδα

4 μήνες αποκλεισμός σε δότες που έχουν στην οικογένεια τους πρόσφατη διάγνωση ηπατίτιδων.

  • Αιμοδοσία – Επαγγέλματα

Διάφορα επαγγέλματα λαμβάνουν ειδικές οδηγίες για την αιμοδοσία που εκτελούν.

Στα επαγγέλματα αυτά περιλαμβάνονται:

  • Επαγγελματίες Οδηγοί (Λεωφορεία, Σκαπτικά, Τραίνα, Ασθενοφόρα).
  • Ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας.
  • Πυροσβέστες.
  • Εργάτες Οικοδομών.
  • Δύτες
  • Αλεξιπτωτιστές
  • Οδηγοί αγώνων, μοτοσυκλεστών.

Αποχή από εργασία τους για 24 τουλάχιστων ώρες μετά την αιμοδοσία.

  • Πιλότοι – Αεροσυνοδοί 2-7 ημέρες αποχή από εργασία.
  • Στατίνες

Αν και οι στατίνες ανήκουν στην κατηγορία των x εμβρυοτοξικών φαρμάκων η αιμοδοσία επιτρέπεται!!!

Προσοχή επί ύπαρξης καρδιαγγειακής νόσου!!!

Γίνεται ΗΚΓ – Καρδιολογικός έλεγχος!!!

  • Σφαιροκύττωση

Αποκλείεται η αιμοδοσία οριστικά!!!

ΕΛΛΕΙΨΗ ΕΝΖΥΜΟΥ G-6-P-D

Δεκτά τα άτομα αυτά για προσφορά ολικού αίματος (χωρίς ιστορικό αιμόλυσης). Με την υπενθύμιση ότι το αίμα της κατηγορίας αυτής των αιμοδοτών θα χρησιμοποιηθεί μέσα στις πρώτες 6 μέρες από την αιμοληψία και πρέπει να χρησιμοποιηθεί σε επιλεγμένους δότες όπως: ενήλικες χωρίς αιμοσφαιρινοπάθεια – πυρετό – αγωγή με φάρμακα που προκαλούν αιμόλυση λόγω έλλειψης G-6-P-D.

Το αίμα αυτό δεν πρέπει να χορηγηθεί σε νεογνά – παιδιά – εγκύους.

ΕΜΒΟΛΙΑ – ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΙ

Άτομα με εμβολιασμό από εξασθενημένους ζωής μικροοργανισμούς (ιούς, βακτηρίδια) αποκλείονται για διάστημα 4 εβδομάδων από αιμοδοσία. Εμβολιασμός με τοξίνες – νεκρών/αδρανοποιημένων οργανισμών (ιούς, βακτηρίδια, ρικετσιές) η αιμοδοσία επιτρέπεται μετά μερικές μέρες (απουσία γενικών συμπτωμάτων -καλή κατάσταση υγείας).

Dr. ΝΙΚΟΣ ΚΑΛΛΙΑΚΜΑΝΗΣ

Ref.: - Οδηγός Χρ. Οδηγ. ΑΧΕΠΑ/Θεσ/νικη

  • May Clinic

e-genius.gr ...intelligent web software